Πραγματοποιήθηκε παρέλαση προς τιμήν των ναζί στην Εσθονία;

Στα τέλη Αυγούστου του 2024, κυκλοφόρησε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ένα βίντεο συνοδευόμενο από τον ισχυρισμό ότι απεικονίζει μία παρέλαση προς τιμήν των ναζί, η οποία πραγματοποιήθηκε στην Εσθονία.

Ωστόσο, ο ισχυρισμός είναι αναληθής. Το βίντεο δεν απεικονίζει “παρέλαση προς τιμήν των ναζί” αλλά έχει ληφθεί στο πλαίσιο του «International Valga Military History Festival», που διοργανώθηκε τον Αύγουστο του 2024 για την 80ή επέτειο από τις μάχες που έλαβαν χώρα στην Εσθονία μεταξύ των δυνάμεων της ναζιστικής Γερμανίας, της Σοβιετικής Ένωσης και των Εσθονών στρατιωτών. Το φεστιβάλ τιμά την αντίσταση της χώρας ενάντια στην ξένη κατοχή.

Αναπαραγωγή σε ιστοσελίδα: ekfrasi.net.

Αναπαραγωγές στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης:

Τι ισχύει

Αρχικά, το βίντεο που διαμοιράζεται είναι το εξής:

Πράγματι, διακρίνονται άνδρες και γυναίκες να παρελαύνουν ντυμένοι με ναζιστικές στολές. Ωστόσο, το βίντεο παρουσιάζεται εκτός πλαισίου και ο υπό εξέταση ισχυρισμός δεν αντικατοπτρίζει την πραγματικότητα.

Προκειμένου να αναζητήσουμε την προέλευση του βίντεο, πραγματοποιήσαμε αντίστροφη αναζήτηση εικόνας μέσω του εργαλείου Google Lens, χρησιμοποιώντας χαρακτηριστικά καρέ του υλικού. Έτσι, εντοπίσαμε ότι ο λογαριασμός «What the media hides» στο X, ο οποίος αριθμεί πάνω από 467.000 ακόλουθους, δημοσίευσε το εξεταζόμενο βίντεο.

Στην περιγραφή γράφει:

«Estonian pride parade?».

Που μεταφράζεται ως:

«Παρέλαση υπερηφάνειας της Εσθονίας;».

Στη συνέχεια εντοπίσαμε ένα σχόλιο χρήστη κάτω από την εν λόγω δημοσίευση, στο οποίο αναφέρεται ότι το υλικό έχει πιθανότατα ληφθεί στο πλαίσιο του «International Valga Military History Festival».

Προκειμένου να ελέγξουμε εάν ο ισχυρισμός σχετικά με το βίντεο είναι αληθής, επικοινωνήσαμε με την Anni Marie Adson, υποδιευθύντρια του Πολεμικού Μουσείου της Βάλγκα, το οποίο είναι υπεύθυνο για τη διοργάνωση του «International Valga Military History Festival». Η κ. Adson επιβεβαίωσε ότι το βίντεο έχει πράγματι ληφθεί στο πλαίσιο του εν λόγω φεστιβάλ και μας παρείχε περαιτέρω πληροφορίες σχετικά με τη διεξαγωγή του.

Συγκεκριμένα, ανέφερε ότι:

«Αυτό το φεστιβάλ πραγματοποιείται κάθε χρόνο στη Βάλγκα, μια μικρή πόλη στη Νότια Εσθονία.

Κάθε χρόνο το φεστιβάλ έχει ένα ελαφρώς διαφορετικό θέμα (όλα συνδέονται με την εσθονική ιστορία και τον αγώνα μας για ανεξαρτησία) και το θέμα του φετινού φεστιβάλ ήταν “Αύγουστος 1944”.

Το φεστιβάλ περιλαμβάνει επίσης ένα ιστορικό συνέδριο (φέτος με θέμα “Η θέληση για άμυνα και πολιτική προστασία”), μία συναυλία, μία έκθεση παλαιών αντικειμένων και χειροτεχνιών, καθώς και παρουσιάσεις από εσθονικές εθνικές υπηρεσίες (όπως το Αστυνομικό και Συνοριακό Σώμα, οι Εσθονικές Ένοπλες Δυνάμεις, η Υπηρεσία Διάσωσης κ.α).

Το φετινό θέμα επιλέχθηκε επειδή το 2024 είναι η 80ή επέτειος των σκληρών μαχών σε εσθονικό έδαφος, που διεξήχθησαν πάνω στη γη μας από τους Σοβιετικούς και τους Γερμανούς – σηματοδοτώντας την αρχή μιας μακράς σοβιετικής κατοχής. (Η στρατιωτική δραστηριότητα στην Εσθονία το 1944 περιλαμβάνει τις μάχες στην Εσθονία μεταξύ των δυνάμεων της Γερμανίας, της Σοβιετικής Ένωσης και των Εσθονών μαχητών ανεξαρτησίας.)

Οι αναπαραστάτες της φετινής εικονικής μάχης ήρθαν από 7 διαφορετικές χώρες. Συνολικά συγκεντρώθηκαν πάνω από 220 άτομα. Αναπαρέστησαν Γερμανούς, Ρώσους και Φινλανδούς στρατιώτες από το 1944. Η φετινή αναπαράσταση των μαχών περιλάμβανε και μια παράσταση για τη ζωή στο χωριό πριν από τη σοβιετική εισβολή. Μέρος της παράστασης ήταν και το εσθονικό συγκρότημα “Untsakad” που έπαιξε μουσική εκείνης της εποχής.

Το βίντεο που εντοπίστηκε στο διαδίκτυο, δείχνει τους αναπαραστάτες να παρελαύνουν στην πόλη πριν από την αναπαράσταση της μάχης. Καθώς η σειρά ήταν ανά στρατό (πρώτα ο γερμανικός και μετά ο Κόκκινος Στρατός), είναι εύκολο για κάποιους να το παρουσιάσουν έτσι ώστε να εξυπηρετεί το δικό τους αφήγημα.

ΔΕΝ εκφράζουμε καμία υποστήριξη προς τον ναζισμό. Οποιαδήποτε αναφορά στον ναζισμό είναι καθαρή ρωσική προπαγάνδα» κατέληξε.

Επιπλέον, η υποδιευθύντρια του Πολεμικού Μουσείου μάς έστειλε επιπλέον υλικό από το φετινό Φεστιβάλ.

Για παράδειγμα, το παρακάτω βίντεο απεικονίζει σκηνές από το τέλος της παρέλασης, όπου εμφανίζονται οι αναπαραστάτες στρατιώτες του Finnish Infantry Regiment 200 (JR200) καθώς και του Κόκκινου Στρατού. Δηλαδή, υπήρχαν αναπαραστάτες στρατιώτες από διαφορετικές πλευρές της σύγκρουσης και όχι μόνο από τις γερμανικές δυνάμεις.

Επιπλέον, μας έστειλε δύο φωτογραφίες από την αναπαράσταση της μάχης, η οποία περιλάμβανε, μεταξύ άλλων, και τρία σοβιετικά άρματα μάχης T-34.

Τέλος, στην αρχή του εξεταζόμενου βίντεο διακρίνουμε δύο αναπαραστάτες στρατιώτες του Κόκκινου Στρατού:

Ιστορικό πλαίσιο των μαχών του 1944

Το 1944, η Εσθονία βρέθηκε ανάμεσα σε δύο μεγάλες δυνάμεις που μάχονταν μεταξύ άλλων και για τον έλεγχό της, τη ναζιστική Γερμανία και τη Σοβιετική Ένωση. Οι μάχες εκείνης της χρονιάς ήταν κρίσιμες, καθώς οι Εσθονοί στρατιώτες προσπάθησαν να σταματήσουν την προέλαση του Κόκκινου Στρατού και να αποτρέψουν την επανακατάληψη της χώρας από τους Σοβιετικούς.

Για πολλούς Εσθονούς, οι μάχες του 1944 συμβολίζουν την προσπάθεια του έθνους να διατηρήσει την ανεξαρτησία του και να αποτρέψει τη βίαιη ενσωμάτωσή του στην Σοβιετική Ένωση, η οποία είχε ήδη καταλάβει στρατιωτικά τη χώρα το 1940, μετά την υπογραφή του μυστικού πρωτοκόλλου του συμφώνου Μολότωφ – Ρίμπεντροπ, μεταξύ της ναζιστικής Γερμανίας και της Σοβιετικής Ένωσης, σύμφωνα με το οποίο η τελευταία θα καταλάμβανε την Εσθονία, την Λετονία, τη Λιθουανία, τη Φινλανδία και τη Βεσσαραβία ενώ η Πολωνία θα μοιραζόταν μεταξύ ναζιστών και σοβιετικών.

Παρόλο που οι Εσθονοί στρατιώτες πολέμησαν το 1944 στο πλευρό των ναζιστικών γερμανικών δυνάμεων, πολλοί το έκαναν – σύμφωνα με την εσθονική πλευρά – με την ελπίδα ότι θα μπορούσαν να αποτρέψουν την επιστροφή της Σοβιετικής κατοχής και να αποκαταστήσουν την ανεξαρτησία της Εσθονίας.

Οι σύγχρονες εκδηλώσεις αναπαράστασης των μαχών αυτών περιλαμβάνουν την ανάμνηση των Εσθονών που πολέμησαν και σκοτώθηκαν σε αυτές τις συγκρούσεις, καθώς οι μάχες του 1944 είχαν μεγάλο ανθρώπινο κόστος για την Εσθονία.

Οι μάχες εναντίον των Σοβιετικών του 1944 θεωρούνται από κάποιους Εσθονούς ως αντίσταση στην κατοχή της χώρας τους και προάγγελος της ανεξαρτησίας που επανήλθε το 1991. Εντούτοις, οι εκδηλώσεις αυτές είναι αμφιλεγόμενες, καθώς για μέρος της διεθνούς κοινότητας οι μάχες αυτές συνδέονται με τη συνεργασία με τους ναζί, κάτι που δημιουργεί διχαστικές απόψεις σχετικά με την ερμηνεία της ιστορίας. [Πηγή] [Πηγή] [Πηγή]

Τον ισχυρισμό έχει επίσης καταρρίψει ο οργανισμός ελέγχου γεγονότων Open.

Συμπέρασμα

Ο ισχυρισμός ότι πραγματοποιήθηκε παρέλαση στην Εσθονία προς τιμήν των ναζί είναι ανακριβής. Το βίντεο στο οποίο βασίζεται ο ισχυρισμός προέρχεται από το «International Valga Military History Festival», το οποίο διοργανώνεται ετησίως στη Βάλγκα της Εσθονίας. Το θέμα του φετινού φεστιβάλ ήταν «Αύγουστος 1944» και περιλάμβανε μια σειρά από εκδηλώσεις που τιμούσαν “εσθονική ιστορία και τον αγώνα για ανεξαρτησία”. Ανάμεσα στις δραστηριότητες ήταν η αναπαράσταση των μαχών που έλαβαν χώρα στην Εσθονία μεταξύ των γερμανικών δυνάμεων, της Σοβιετικής Ένωσης και των Εσθονών στρατιωτών, καθώς και μια παράσταση που παρουσίαζε τη ζωή στο χωριό πριν από τη σοβιετική εισβολή. Το υπό εξέταση βίντεο, λοιπόν, δείχνει τους αναπαραστάτες να παρελαύνουν στην πόλη πριν από την αναπαράσταση της μάχης. Όμως, καθώς το βίντεο διαρκεί μόλις 1 λεπτό και 3 δευτερόλεπτα, δεν φαίνεται ο Κόκκινος Στρατός που ακολουθεί τους αναπαραστάτες στρατιώτες με τις στολές των ναζί. Μετά από επικοινωνία μας, η υποδιευθύντρια του Πολεμικού Μουσείου της Βάλγκα που ήταν υπεύθυνο για τη διοργάνωση του «International Valga Military History Festival», μάς έστειλε ένα δεύτερο βίντεο, στο οποίο φαίνονται και οι αναπαραστάτες του Κόκκινου Στρατού.

Πηγές που χρησιμοποιήθηκαν:

1. https://www.isamaalinemuuseum.ee/?page_id=1096&lang=en
2. https://x.com/narrative_hole
3. https://x.com/narrative_hole/status/1825877939310727220
4. https://www.isamaalinemuuseum.ee/?page_id=1096&lang=en
5. https://en.wikipedia.org/wiki/Finnish_Infantry_Regiment_200
6. https://el.wikipedia.org/wiki/Κόκκινος_Στρατός
7. https://el.wikipedia.org/wiki/%CE%A4-34/76
8. https://en.wikipedia.org/wiki/20th_Waffen_Grenadier_Division_of_the_SS_(1st_Estonian)#Footnotes
9. https://en.wikipedia.org/wiki/German_occupation_of_Estonia_during_World_War_II
10. https://esm.ee/exhibition/permanent-exhibitions/world-war-ii
11. https://www.open.online/2024/08/22/vera-storia-parata-nazista-estonia-fc/.