Νέα Deepfake βίντεο με τους Νίκο Χατζηνικολάου, Μάρκο Δεϊμέζη και Σωτήρη Τσιόδρα να προωθούν «θαυματουργό» φαρμακευτικό προϊόν

Τον τελευταίο καιρό κυκλοφορούν, στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, διάφορα deepfake βίντεο με τον λοιμωξιολόγο Σωτήρη Τσιόδρα και τους δημοσιογράφους Νίκο Χατζηνικολάου και Μάρκο Δεϊμέζη. Τα υπό εξέταση δημοσιεύματα αποτελούν παραπλανητικό κατασκεύασμα τεχνητής νοημοσύνης, που βασικό στόχο έχουν την απόκτηση προσωπικών δεδομένων ανυποψίαστων χρηστών και πιθανώς τη μεταπώλησή τους σε εταιρείες διαφήμισης, μια τακτική γνωστή και ως phising.

Τα EllinikaHoaxes έχουν καταρρίψει παρόμοιες παραπλανητικές δημοσιεύσεις στο παρελθόν.

Αναπαραγωγές των ψευδών δημοσιευμάτων, στο Facebook, θα βρείτε εδώ και εδώ.

Στιγμιότυπα από τα δημοσιεύματα

Τι ισχύει

Το ψευδές οπτικοακουστικό υλικό παρουσιάζει τους δημοσιογράφους Νίκο Χατζηνικολάου και Μάρκο Δεϊμέζη να εκφωνούν δελτίο ειδήσεων στον ANT1 και Έρτ1, με πρόσθετα πλάνα μιας παραποιημένης ομιλίας του λοιμωξιολόγου Σωτήρη Τσιόδρα. Τα ψευδή βίντεο οδηγούν σε απατηλή ιστοσελίδα που υποτίθεται ότι πουλάει μια αλοιφή κατά των αρθριτικών και των πόνων της πλάτης, ονόματι «Hondrofrost». Απώτερος στόχος της ιστοσελίδας είναι η υποκλοπή των προσωπικών δεδομένων του εκάστοτε χρήστη, συγκεκριμένα ο ιστότοπος ζητά ονοματεπώνυμο και αριθμό τηλεφώνου από τους επίδοξους αγοραστές.

Βίντεο 1

Το πρώτο κατασκευασμένο δημοσίευμα υποτίθεται πως απεικονίζει τον Νίκο Χατζηνικολάου, εν μέσω ενός ρεπορτάζ, να αναγγέλλει ότι ο λοιμωξιολόγος Σωτήρης Τσιόδρας προκάλεσε καυγά στην «Επιτροπή Υγείας Ελλάδας». Το ψεύτικο ρεπορτάζ τελειώνει με τις δηλώσεις του γιατρού, όπου φαίνεται να προωθεί ένα φαρμακευτικό σκεύασμα κατά των αρθριτικών, που υποτίθεται ότι ο ίδιος έφτιαξε. Το βίντεο αναρτήθηκε από το προφίλ “Salud y vida feliz”, στο Facebook, με 11 χιλιάδες προβολές μέχρι την ώρα που γράφεται το άρθρο.

Αρχικά, το υπό εξέταση περιεχόμενο παρουσιάζει κάποια πλάνα, που υπονοείται ότι απεικονίζουν έναν καυγά που έλαβε χώρα στην Επιτροπής Υγείας, να σημειωθεί ότι δεν υπάρχει Επιτροπή Υγείας στην Ελλάδα, πιθανόν η φράση προέκυψε λόγω αυτοματοποιημένης μετάφρασης. Στην πραγματικότητα, μια αντίστροφη αναζήτηση αποκαλύπτει πως τα πλάνα του καυγά πάρθηκαν από παλαιότερα ρεπορτάζ μιας διαμάχης εντός της Βουλής του Κοσόβου το 2023.

Το ψεύτικο βίντεο συνεχίζει με μια πειραγμένη φωτογραφία που απεικονίζει τον Σωτήρη Τσιόδρα με τραύμα στο μάτι, η γνήσια φωτογραφία προέρχεται από δημοσίευση του 2020 και τραβήχτηκε από τον Δημήτρη Παπαμήτσο.

Τέλος, το κατασκευασμένο ρεπορτάζ κλείνει με δηλώσεις που υποτίθεται πως έκανε ο Σωτήρης Τσιόδρας προωθώντας ένα δικό του φαρμακευτικό σκεύασμα. Τα πλάνα από την ομιλία του λοιμωξιολόγου, προέρχονται από παλαιότερες δηλώσεις του σχετικά με το πρώτο κρούσμα COVID-19 στην Ελλάδα το 2020. Τα λεγόμενα του γιατρού στο αληθινό ρεπορτάζ δεν αντιστοιχούν σε καμία περίπτωση με αυτά του ψευδούς βίντεο.

Βίντεο 2

Το δεύτερο εξεταζόμενο οπτικοακουστικό υλικό ξεκινά με τον δημοσιογράφο Νίκο Χατζηνικολάου να προωθεί ένα σκεύασμα για τους μυϊκούς πόνους στη σπονδυλική στήλη και συνεχίζει με μια κατασκευασμένη ομιλία του Σωτήρη Τσιόδρα. Όπως και παραπάνω, τα πλάνα του λοιμωξιολόγου έχουν παρθεί από τις δηλώσεις, που έκανε όταν ο κορωνοϊός έφτασε για πρώτη φορά στην Ελλάδα. Τα λεγόμενα του Τσιόδρα έχουν παραποιηθεί, έτσι ώστε να φαίνεται ότι προωθεί μια φαρμακευτική αλοιφή. 

Τα υπό εξέταση βίντεο φαίνεται πως φτιάχτηκαν με τη χρήση προγραμμάτων τεχνητής νοημοσύνης, καθώς τις περισσότερες φορές οι κινήσεις των χειλιών των ομιλητών δεν ανταποκρίνονται με τα λεγόμενά τους. Παράλληλα, κατά τη διάρκεια του υλικού παρατηρούνται ορθογραφικά και γραμματικά λάθη, κάτι που μαρτυρά αυτοματοποιημένη μετάφραση. Συγκεκριμένα, στο δεύτερο παράδειγμα διαβάζουμε τη φράση:

«Οι κύλες της οσφυικής μύρας, της σπονδυλικής στήλης, τρία, τέσσερις και πέντε».

Βίντεο 3

Το τρίτο βίντεο απεικονίζει τον γεωργοανό πολιτικό Mamuka Mdinaradze, στο πλαίσιο διαμάχης εντός του κοινοβουλίου, που έλαβε χώρα στις 15 Απριλίου 2024. Στο εν λόγω οπτικοακουστικό υλικό ο γεωργιανός παρουσιάζεται ως Σωτήρης Τσιόδρας, η διαφορά μεταξύ των δύο είναι εμφανής. Ακολουθούν παρόμοιες δηλώσεις του Ιατρού, όπου τα λόγια του δεν συμβαδίζουν με τις αρχικές δηλώσεις, κατασκευασμένα ώστε να προωθούν κάποιου είδους φαρμακευτικό σκεύασμα. Παράλληλα, στο κατασκευασμένο βίντεο ο παρουσιαστής Μάρκος Δεϊμέζης, που στην πραγματικότητα εργάζεται στον σταθμό του ΣΚΑΪ, φαίνεται ότι παρουσιάζει ειδήσεις της Ερτ1, κάτι που δεν ισχύει. Τέλος, σε όλη τη διάρκεια του βίντεο, παρατηρείται ασυγχρονισμός στα χείλη των ομιλητών, καθώς και γραμματικά λάθη.

Βίντεο 4

Το πιο πρόσφατο βίντεο απεικονίζει τον Σωτήρη Τσιόδρα να προωθεί ένα «θαυματουργό» σκεύασμα, αναφερόμενος σε μια πλαστή ιστορία, σύμφωνα με την οποία ο Γιώργος Νταλάρας έμεινε στο νοσοκομείο για τρεις μήνες. Ωστόσο, το παραπλανητικό οπτικοακουστικό υλικό παρουσιάζει σημάδια που συνήθως προδίδουν παραγωγή μέσω προγραμμάτων τεχνητής νοημοσύνης. Συγκεκριμένα, στο βίντεο τα λεγόμενα του Τσιόδρα δεν συμβαδίζουν με τις κινήσεις των χειλιών του, ενώ παράλληλα υπάρχουν λάθη στον υποτιτλισμό, που οφείλονται σε αυτοματοποιημένη μετάφραση, καθώς και συντακτικά λάθη. Για παράδειγμα, στο χρονικό σημείο 0:05 οι υπότιτλοι γράφοι «τιμάται η θεραπεία τους», ενώ ο ομιλόν λέει «τη μάταιη θεραπεία τους». Επιπλέον, η πραγματική πηγή του βίντεο είναι μια συνέντευξη του Σωτήρη Τσιόδρα στο European Society of Clinical Microbiology and Infectious Diseases (ESCMID) (ολόκληρη η συνέντευξη εδώ), όπου παρατηρείται ότι τα λεγόμενα του ιατρού δεν συμβαδίζουν με αυτά που φαίνεται να λέει στο απατηλό βίντεο.

Ηλεκτρονικό κατάστημα Hondrofrost

Οι απατηλές δημοσιεύσεις παραπέμπουν τους χρήστες σε μια ιστοσελίδα, όπου υποτίθεται ότι πωλείται το «θαυματουργό» προϊόν, ονόματι «Hondrofrost». Είναι φανερό πως το ηλεκτρονικό κατάστημα είναι ψεύτικο, καθώς τα κείμενα διαθέτουν λάθη, δε δίνεται κανένας τρόπος επικοινωνίας και οι κριτικές που παρουσιάζονται είναι ύποπτα θετικές.

Επιπλέον, παρά το γεγονός ότι η ιστοσελίδα είναι γραμμένη στα ελληνικά, στο κάτω μέρος της, υπάρχει ρωσικό κείμενο, που μεταφράζεται σε «πολιτική απορρήτου» και «συμφωνία χρήστη», δύο υπερσύνδεσμοι που θεωρητικά θα έπρεπε να είναι γραμμένοι στα ελληνικά.

Η κακόβουλη ιστοσελίδα δεν ανακατευθύνει τον χρήστη σε κάποιον άλλο ιστότοπο, αντίθετα όλοι οι υπερσύδεσμοι οδηγούν στην αρχική σελίδα του παραπλανητικού καταστήματος. Ο ιστότοπος ζητά το ονοματεπώνυμο και τον αριθμό τηλεφώνου του επίδοξου αγοραστή. Στην περίπτωση που κάποιος ανυποψίαστος χρήστης καταχωρήσει τα στοιχεία του, ανακατευθύνεται σε μια ιστοσελίδα που μιμείται τον ιστότοπο του καναλιού BBC. Κάτι που δεν ισχύει, καθώς ο πραγματικός σύνδεσμος για το κανάλι είναι bbc.com και όχι ο σύνδεσμος που φαίνεται παρακάτω.

Επίσης, μια αναζήτηση με το εργαλείο WhoIs αποκαλύπτει πως ο ιστότοπος πιθανώς δημιουργήθηκε στην Ισλανδία, ενώ η διεύθυνση που είναι καταχωρημένη, σε μια από τις ιστοσελίδες του ψεύτικου προϊόντος στο Facebook, βρίσκεται στην Αθήνα. Συγκεκριμένα, η οδός υπό εξέταση είναι η Βερανζέρου 24, Αθήνα 104 32, που με μια αναζήτηση, με το εργαλείο Google Maps, φαίνεται πως στην προαναφερθείσα οδό στεγάζεται το Αστυνομικό Τμήμα Ομόνοιας.

Για το ύποπτο φαρμακευτικό σκεύασμα έχει τοποθετηθεί δημόσια ο Εθνικός Οργανισμός Φαρμάκων, δηλώνοντας ότι το προϊόν δεν είναι εγκεκριμένο. Συγκεκριμένα, ο ΕΟΦ ανέφερε στα EllinikaHoaxes ότι το σκεύασμα:

«Παρουσιάζεται/διαφημίζεται και διακινείται μέσω διαδικτύου από ιστοσελίδες με ψευδή στοιχεία».

Ηλεκτρονικό κατάστημα HondroSol

Το τέταρτο βίντεο παραπέμπει σε ηλεκτρονικό κατάστημα, όπου υποτίθεται πωλείται το σκεύασμα Hondrosol. Το απατηλό κατάστημα ακολουθεί την ίδια λογική που παρατηρείται στο e-shop του Hondrofrost, όπου ο ανηποψίαστος χρήστης καλείται να συμπληρώσει ονοματεπώνυμο και τηλέφωνο. Αξίζει να σηειωθεί πως σύμφωνα με το Scam Adviser, ο καταχωρητής ιστότοπων που χρησιμοποιείται για το εν λόγω κατάστημα αποτελεί συνήθης επίλογή από απατεώνες.

Κατά τη διάρκεια της έρευνας βρέθηκαν διάφορα απατηλά ηλεκτρονικά καταστήματα με σχεδόν ίδια δομή και παρεμφερή προϊόντα.

Συμπέρασμα

Τα υπό εξέταση βίντεο είναι κατασκευασμένα, καθώς χρησιμοποιούν προγράμματα τεχνητής νοημοσύνης για να αλλάξουν τα λεγόμενα δημοφιλών προσώπων και να προωθήσουν ένα απατηλό ηλεκτρονικό κατάστημα, με απώτερο στόχο την υποκλοπή των προσωπικών δεδομένων άτυχων χρηστών.

Σε κάθε περίπτωση οι χρήστες θα πρέπει να είναι ιδιαίτερα φειδωλοί όσον αφορά στον διαμοιρασμό των προσωπικών τους πληροφοριών στο διαδίκτυο.

Πηγές που χρησιμοποιήθηκαν

1.https://www.eof.gr/web/guest/human;jsessionid=569b060368fabc145350455cc1c8?p_p_id=62_INSTANCE_Do3Z&p_p_lifecycle=0&p_p_state=maximized&p_p_mode=view&_62_INSTANCE_Do3Z_struts_action=%2Fjournal_articles%2Fview&_62_INSTANCE_Do3Z_groupId=12225&_62_INSTANCE_Do3Z_articleId=8663875&_62_INSTANCE_Do3Z_version=1.0
2.https://www.youtube.com/watch?v=JK9-1KwuDGQ&t=39s
3.https://www.ieidiseis.gr/ellada/38496/dimitris-tsiordas-o-loimoksiologos-me-ta-7-paidia-pou-pselnei-se-ekklisia-tis-kifisias
4.https://www.youtube.com/watch?v=Ur_aCYIIzkc

Ενημέρωση 10/12/2024: Στο άρθρο προστέθηκε το βίντεο με τον Μάρκο Δεϊμέζη
Ενημέρωση 13/1/2025: Στο άρθρο προστέθηκε το βίντεο με τον Γιώργο Νταλάρα και το κατάστημα HondroSol