«Like farming»: Διάκριση της σκακίστριας Ευαγγελίας Σίσκου από το 2022 παρουσιάζεται ως πρόσφατη

Το 2022, η σκακίστρια Ευαγγελία Σίσκου κατέκτησε την τρίτη θέση στο Παγκόσμιο Ατομικό Πρωτάθλημα της Διεθνούς Σκακιστικής Ομοσπονδίας (Fédération Internationale des Échecs – FIDE) που διεξήχθη στο Μπατούμι της Γεωργίας. Το επίτευγμα της τότε 10χρονης αθλήτριας καλύφθηκε ευρέως από τα ελληνικά ειδησεογραφικά μέσα, τα οποία την εξήραν με ενθουσιώδεις τίτλους. Μπορείτε να βρείτε τη σχετική ανακοίνωση της Ελληνικής Σκακιστικής Ομοσπονδίας αρχειοθετημένη εδώ.

Παρ’ όλα αυτά, παρατηρήσαμε ότι η είδηση εξακολουθεί να αναπαράγεται μέχρι και το 2025 από χρήστες των μέσων κοινωνικής δικτύωσης, συνοδευόμενη από την εξής πρόταση: «Μας έκανες υπερήφανους, Ευαγγελία, κι ας μην είπαν τίποτα για τον άθλο σου, τα κανάλια». Έπειτα από αναζήτηση με λέξεις-κλειδιά, διαπιστώσαμε ότι πανομοιότυπες δημοσιεύσεις κυκλοφορούσαν και τα προηγούμενα δύο έτη (2023-2024), συγκεντρώνοντας σημαντική απήχηση σε αντιδράσεις και κοινοποιήσεις.

Σχετικά παραδείγματα δημοσιεύσεων στο Facebook μπορούμε να δούμε εδώ:

Τι ισχύει

Ο ισχυρισμός ότι τα ειδησεογραφικά κανάλια δεν αναπαρήγαγαν την είδηση είναι ψευδής. Το 2022, έτος κατά το οποίο η 10χρονη σκακίστρια κατέκτησε την τρίτη θέση, η είδηση καλύφθηκε από σημαντικό μέρος του ηλεκτρονικού Τύπου, με αρκετές δημοσιεύσεις να επαινούν το επίτευγμά της και να προβάλλουν την επιτυχία της. Μπορείτε να βρείτε σχετικά παραδείγματα δημοσιευμάτων εδώ, εδώ, εδώ, εδώ, εδώ, εδώ, εδώ, εδώ και εδώ. Παρ’ όλα αυτά, πολλά είναι τα δημοσιεύματα που αναρτούν παραπλανητικά την είδηση ως πρόσφατη.

Γιατί παρατηρείται αυτό το φαινόμενο και πώς σχετίζεται με την πρακτική του like farming?

Συνήθως, ανάλογες αναρτήσεις, αν δεν γίνονται εν αγνοία των χρηστών και των σελίδων που τις κοινοποιούν, γίνονται στα πλαίσια μιας πρακτικής που ονομάζεται like farming. Σκοπός αυτής της μεθόδου είναι η αύξηση των «likes» και της δημοτικότητας μίας σελίδας/ ιστοτόπου, μέσω της εκμετάλλευσης των συναισθηματικών αντιδράσεων των χρηστών. Εστιάζοντας δηλαδή σε θέματα που προκαλούν έντονα συναισθήματα, όπως στην προκειμένη περίπτωση, σε ζητήματα εθνικής υπερηφάνειας, οι αναρτήσεις αυτές στοχεύουν στην αύξηση της αλληλεπίδρασης των χρηστών, συχνά χωρίς να ενδιαφέρονται για την ακρίβεια των πληροφοριών που παραθέτουν. Το κοινό στοιχείο όλων αυτών των αναρτήσεων είναι ότι προσφέρουν έναυσμα για αναδημοσίευση της εκάστοτε ανάρτησης.

Αναρτήσεις με τα χαρακτηριστικά που μόλις αναφέραμε, αποτελούν οι εξής:

Πώς καταλαβαίνουμε ότι οι αναρτήσεις εφαρμόζουν την πρακτική του like farming? – Παραδείγματα από την εξεταζόμενη δημοσίευση

Συγκεντρώνοντας όλες τις αναπαραγωγές που εντοπίσαμε για τα έτη 2023, 2024 και 2025, που διέδωσαν τον ψευδή ισχυρισμό ότι η επιτυχία της 10χρονης σκακίστριας δεν καλύφθηκε από τα ειδησεογραφικά μέσα, παρατηρήσαμε ορισμένα χαρακτηριστικά που υποδεικνύουν ότι κάποιες από αυτές τις δημοσιεύσεις στόχευαν στο «like farming» και δεν έγιναν εν αγνοία των χρηστών ή των σελίδων που τις κοινοποίησαν.

Ποια είναι αυτά;

Παράδειγμα 1ο

Παρατηρήσαμε μία περίπτωση σελίδας, η οποία κοινοποίησε την υπό εξέταση δημοσίευση τόσο στις 10 Φεβρουαρίου 2023 όσο και στις 21 Νοεμβρίου του 2024. Επομένως, παρουσιάζοντας το γεγονός ως πρόσφατο και τις δύο φορές, αποσκοπεί σε «like farming».

Το ίδιο συμβαίνει και με δεύτερη ιστοσελίδα, η οποία κοινοποίησε την εξεταζόμενη δημοσίευση τόσο στις 4 Μαΐου 2023 όσο και στις 17 Ιανουαρίου 2024.

Παράδειγμα 2ο

Ένα δεύτερο παράδειγμα αποτελεί η περίπτωση διαχειρίστριας μιας ομάδας στο Facebook, η οποία δημοσίευσε την εξεταζόμενη ανάρτηση τόσο στις 12 Ιουλίου 2023 όσο και στις 28 Μαΐου 2024. Επομένως, οι αναρτήσεις της δεν έγιναν εν αγνοία της και, πιθανότατα, έγιναν με σκοπό να αυξήσει τις αλληλεπιδράσεις και, κατ’ επέκταση, τη δημοφιλία της ομάδας.

Συμπέρασμα

Ο ισχυρισμός ότι τα ειδησεογραφικά κανάλια δεν αναπαρήγαγαν την είδηση είναι ψευδής. Το 2022, έτος κατά το οποίο η 10χρονη σκακίστρια κατέκτησε την τρίτη θέση, η είδηση καλύφθηκε από σημαντικό μέρος του ηλεκτρονικού Τύπου, με αρκετές δημοσιεύσεις να επαινούν το επίτευγμά της και να προβάλλουν την επιτυχία της. Παρ’ όλα αυτά, πολλά είναι τα δημοσιεύματα που αναρτούν παραπλανητικά την είδηση ως πρόσφατη. Συνήθως, ανάλογες αναρτήσεις, αν δεν γίνονται εν αγνοία των χρηστών και των σελίδων που τις κοινοποιούν, αποσκοπούν στην συγκέντρωση κλικς, ακολούθων και θεάσεων, μέσω της πρακτικής του like farming.

Πηγές που χρησιμοποιήθηκαν:

1. https://www.chessfed.gr/archives/11319
2. https://www.ertnews.gr/ert3/i-10chroni-eyaggelia-siskoy-katektise-chalkino-metallio-sto-pagkosmio-protathlima-skakioy/
3. https://www.lifo.gr/now/sport/i-10hroni-eyaggelia-siskoy-pire-halkino-metallio-sto-pagkosmio-protathlima-skakioy
4. https://www.athensvoice.gr/epikairotita/athlitismos/773022/i-10hroni-euaggelia-siskou-katektise-halkino-metallio-sto-pagosmio-protathlima-skakiou/
5. https://www.naftemporiki.gr/sports/1374543/skaki-triti-ston-kosmo-kai-chalkino-metallio-gia-tin-evangelia-siskou/
6. https://www.makthes.gr/myalo-xyrafi-i-10chroni-thessalonikia-skakistria-eyaggelia-siskoy-katektise-to-chalkino-metallio-sto-pagkosmio-protathlima-fot-606429
7. https://www.ant1news.gr/watch/1593219/skaki–xalkini-10xroni-ellinida-sto-pagkosmio-protathlima
8. https://www.ekriti.gr/ellada/eyaggelia-siskoy-i-10hroni-poy-katektise-tin-triti-thesi-sto-pagkosmio-protathlima-skakioy
9. https://www.ladylike.gr/women-today/evangelia-siskou-i-10xroni-pou-katektise-ton-kosmo-tou-skakiou-me-kinisi-roua-mat/
10. https://neaflorina.gr/2022/09/i-eyaggelia-siskoy-me-katagogi-apo-ti-florina-katektise-tin-3i-thesi-stoys-agones-toy-pagkos-ioy-ato-ikoy-protathli-atos-skakioy/
11. https://www.malwarebytes.com/blog/news/2019/04/explained-like-farming.