Το Ισραήλ ΔΕΝ κηρύσσει διωγμό στον Χριστιανισμό – η σύνθετη πραγματικότητα

Ποικίλες ιστοσελίδες εμφανίζουν ελλιπή πλαισίωση στην παρουσίαση της είδησης για τη νέα πρόταση νόμου που κατατέθηκε στη Βουλή του Ισραήλ σχετικά με τροποποίηση της ισχύουσας νομοθεσίας για τον προσηλυτισμό, εμπλουτίζοντάς τη με αβάσιμους ισχυρισμούς. Οι συγκεκριμένες ιστοσελίδες αναπαράγουν σχεδόν αυτούσια την είδηση, όπως διαδόθηκε αρχικά από την ιστοσελίδα των Ευαγγελικών Χριστιανών του Ισραήλ, All Israel News, ισχυριζόμενες επιπρόσθετα πως το Ισραήλ κηρύσσει διωγμό στους Χριστιανούς και απαγορεύει τη διδασκαλία της Καινής Διαθήκης στα σχολεία.

Παραδείγματα: dimpenews.com, triklopodia.gr, orthodoxostypos.gr

Τι ισχύει

Η πρόταση νόμου κατατέθηκε στις 9 Ιανουαρίου 2023 στην Κνέσετ (το ισραηλινό κοινοβούλιο) από δύο υπερ-ορθόδοξους Εβραίους βουλευτές, τον Moshe Gafni και τον Yaakov Asher, μέλη του συντηρητικού θρησκευτικού πολιτικού κόμματος United Torah Judaism (UTJ), το οποίο κατέχει συνολικά 7 από τις 120 έδρες του σημερινού κοινοβουλίου. Η σύνθεση της νέας κυβέρνησης, υπό την πρωθυπουργία του Benjamin Netanyahu, προέκυψε από τον συνασπισμό έξι πολιτικών κομμάτων που κινούνται έως το φάσμα της ακροδεξιάς και του θρησκευτικού φονταμενταλισμού και έχει χαρακτηριστεί ως η πιο σκληροπυρηνική όλων των εποχών. Ανάμεσα στους πρωταρχικούς στόχους της νέας κυβέρνησης ήταν και η δικαστική μεταρρύθμιση, η οποία στόχευε στον περιορισμό της εξουσίας του Ανώτατου Δικαστηρίου του Ισραήλ, ενός ανεξάρτητου θεσμού που γνωμοδοτεί για τη συνταγματικότητα των κοινοβουλευτικών αποφάσεων. Ως αποτέλεσμα αυτής της προτεινόμενης μεταρρύθμισης, η οποία δίχασε την κοινωνία του Ισραήλ, πραγματοποιήθηκαν μαζικές διαδηλώσεις από πλήθος πολιτών που εξέφρασε την έντονη δυσαρέσκειά του. Την ανησυχία τους για τη διαφύλαξη της ανεξαρτησίας της Δικαιοσύνης και της προστασίας των ελευθεριών και των δικαιωμάτων όλων των πολιτών έχουν εκφράσει, επίσης, διάφοροι φορείς, επιστήμονες και ο Τύπος του Ισραήλ.

Ο ηγετικός ρόλος βουλευτών από το φάσμα της ακροδεξιάς και του ακραίου Ιουδαϊσμού είναι αναμενόμενο πως θα συνοδεύεται από προτάσεις για ενίσχυση της θρησκευτικής εξουσίας, όπως στην περίπτωση της επίμαχης πρότασης νόμου με τίτλο: Τροπολογία – Απαγόρευση της προτροπής για θρησκευτικό προσηλυτισμό (Amendment – Prohibition of Solicitation for Religious Conversion).

Η ισχύουσα νομοθεσία για τον προσηλυτισμό

Η πρόταση νόμου που κατατέθηκε από τους βουλευτές Moshe Gafni και Yaakov Asher αποτελεί τροπολογία της ήδη ισχύουσας νομοθεσίας για τον προσηλυτισμό. Τρεις διατάξεις του Ποινικού Κώδικα προσδιορίζουν αυτό που αποκαλείται “Νόμος της Ιεραποστολής” (Missionary Law). Τι λέει η ισχύουσα νομοθεσία (Π.Κ. 5737-1977);

174Α. Εάν ένα πρόσωπο δίνει ή υπόσχεται σε άλλο πρόσωπο χρήματα, πολύτιμα αντάλλαγμα ή άλλο υλικό όφελος προκειμένου να το δελεάσει να αλλάξει θρησκεία ή να τον αναγκάσει να δελεάσει άλλον να αλλάξει τη θρησκεία του, τότε υπόκειται σε πενταετή φυλάκιση ή σε χρηματική ποινή ύψους NS150.000.

174B. Εάν ένα πρόσωπο δέχεται ή συμφωνεί να δεχθεί χρήματα, πολύτιμο αντάλλαγμα ή άλλο υλικό όφελος για την υπόσχεση να αλλάξει τη θρησκεία του ή να αναγκάσει άλλο πρόσωπο να αλλάξει τη θρησκεία του, τότε υπόκειται σε τρεις ποινές χρόνια φυλάκιση ή πρόστιμο ύψους 49.800 NS.

368. (α) Εάν ένα πρόσωπο πραγματοποιήσει τελετή θρησκευτικού προσηλυτισμού ανηλίκου ή προβαίνει σε κάποια άλλη πράξη που οδηγεί στην αλλαγή της θρησκείας, κατά παράβαση των διατάξεων του άρθρου 13Α του περί Ικανότητας και Επιτροπείας Νόμου 5722-1962, τότε υπόκειται σε φυλάκιση έξι μηνών.

368. (β) Αν πρόσωπο παρακινεί ανήλικο, απευθυνόμενο απευθείας σε αυτόν, να αλλάξει θρησκεία του, τότε υπόκειται σε φυλάκιση έξι μηνών.

Τι προβλέπει η επίμαχη τροπολογία

Οι συγγραφείς της τροπολογίας προχωρούν σε διεύρυνση των παραγράφων 174Α και 368(β), με την προσθήκη ενός επιπλέον περιορισμού:

“α) κάποιος που παρακινεί ένα άτομο, άμεσα, ψηφιακά, μέσω ταχυδρομείου ή διαδικτυακά, προκειμένου να ασπαστεί τη θρησκεία του, η ποινή – φυλάκιση ενός έτους και αν το άτομο ήταν ανήλικος, η ποινή – φυλάκιση δύο ετών.”

Στην επεξήγηση που οι συγγραφείς δίνουν για τη συγκεκριμένη τροπολογία εκφράζουν το σκεπτικό πίσω από την απόφασή τους, η οποία από τους Ευαγγελικούς εκλήφθηκε ως “στιγματισμός”:

“Πρόσφατα, οι προσπάθειες ιεραποστολικών ομάδων, κυρίως Xριστιανών, να επιδιώξουν τη μεταστροφή της θρησκείας έχουν αυξηθεί”.

Παρότι οι συντάκτες της επίμαχης τροπολογίας επισημαίνουν πως οι προσπάθειες αυτές συνήθως δεν γίνονται με παράνομα μέσα, σύμφωνα με την έως τώρα ισχύουσα νομοθεσία (δηλ. δεν γίνονται με υποσχέσεις για υλικά ανταλλάγματα), ωστόσο οι αρνητικές συνέπειες που επιφέρουν – όπως ισχυρίζονται οι συντάκτες – μεταξύ άλλων και στην ψυχολογία ενός ατόμου, καθιστούν αναγκαία την παρέμβαση του νομοθέτη, με αποτέλεσμα να προτείνουν, εκτός όσων ήδη ισχύουν, την απαγόρευση του προσηλυτισμού απευθείας προς ένα πρόσωπο.

Οι αντιδράσεις των Ευαγγελικών Χριστιανών

Παρόλο που η επίμαχη τροπολογία αναφέρεται στην απόπειρα προσηλυτισμού με στόχο τη μεταστροφή από όλα τα δόγματα και τις θρησκευτικές ομάδες – και όχι αποκλειστικά στις χριστιανικές – δεν εντοπίστηκε αντίστοιχη αντίδραση από άλλα θρησκευτικά κινήματα, πλην των Ευαγγελικών και των Μεσσιανικών Χριστιανών του Ισραήλ. Ο λόγος πίσω από την έντονη αντίδραση σχετίζεται με το γεγονός πως σε αυτά τα κινήματα, τα οποία γνωρίζουν μεγάλη διεθνή ανάπτυξη, η διάδοση του ευαγγελικού μηνύματος, η ιεραποστολή και η μεταστροφή αποτελεί μέρος του τρόπου ζωής τους. Οποιαδήποτε απόπειρα περιορισμού αυτών των πρακτικών αντιμετωπίζεται αυτόματα εκ μέρους τους ως παραβίαση του δικαιώματός τους στην ελεύθερη έκφραση. Το αξιοσημείωτο είναι ότι η ιεραποστολή δεν αποτελεί χαρακτηριστικό της εβραϊκής θρησκείας, με αποτέλεσμα όταν οι παραπάνω ομάδες αποπειρώνται να προσηλυτίσουν Εβραίους, ενίοτε και με αθέμιτα μέσα, να προκαλούν το αίσθημα της προσβολής.

Η πιο ισχυρή αντίδραση προήλθε από τους κόλπους των Ευαγγελικών Χριστιανών του Ισραήλ και συγκεκριμένα από την ιστοσελίδα των Ευαγγελικών του Ισραήλ, All Israel News, η οποία ανέδειξε πρώτη το θέμα. Η συγκεκριμένη σελίδα προέβαλε την τροπολογία ως επίθεση στην ελευθερία του λόγου και στη θρησκευτική ελευθερία, υποστηρίζοντας ότι θα καταστεί παράνομο να μιλάει κανείς για τον Χριστό.

Μετάφραση: ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΟ: Δύο μέλη της Κνέσετ (σημ.: Κοινοβούλιο του Ισραήλ) προτείνουν νομοθεσία που θα θέτει εκτός νόμου τη διανομή του Ευαγγελίου στο Ισραήλ και θα στέλνει τους παραβάτες στη φυλακή – θα μπορούσε να γίνει νόμος;

Η νομοθεσία του Ισραήλ για τις ανθρώπινες ελευθερίες

Ο Joshua Pex, νομικός και ειδικός σε ζητήματα μεταναστευτικής πολιτικής και ανθρωπίνων δικαιωμάτων, εξηγεί σε παλαιότερο άρθρο του πως στο Ισραήλ:

Είναι νόμιμο να εκφράζει κανείς την κοσμοθεωρία του, συμπεριλαμβανομένων των θρησκευτικών πεποιθήσεων, ακόμη και αν αυτές δεν γίνονται αποδεκτές από την πλειοψηφία του κοινού.

Στη Διακήρυξη της Ανεξαρτησίας του Ισραήλ, ένα κείμενο που αποτελεί θεμέλιο λίθο της ταυτότητας του κράτους του Ισραήλ και αναγνώστηκε από τον πρώτο πρωθυπουργό της χώρας David Ben-Gurion το 1948, διασφαλίζονται, μεταξύ άλλων, τα ακόλουθα:

ΤΟ ΚΡΑΤΟΣ ΤΟΥ ΙΣΡΑΗΛ […] θα βασίζεται στην ελευθερία, τη δικαιοσύνη και την ειρήνη, όπως την οραματίστηκαν οι προφήτες του Ισραήλ, θα εξασφαλίζει πλήρη ισότητα κοινωνικών και πολιτικών δικαιωμάτων σε όλους τους κατοίκους της, ανεξαρτήτως θρησκείας, φυλής ή φύλου- θα εγγυάται την ελευθερία της θρησκείας, της συνείδησης, της γλώσσας, της εκπαίδευσης και του πολιτισμού- θα προστατεύει τους ιερούς τόπους όλων των θρησκειών– και θα είναι πιστή στις αρχές του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών.

Έρευνα του καθηγητή του Συνταγματικού Δικαίου Adam Shinar επισημαίνει τη συνταγματική κατοχύρωση της ελευθερίας του λόγου από το Ανώτατο Δικαστήριο του Ισραήλ, ως μέρους του δικαιώματος στην αξιοπρέπεια και την αυτονομία ενός ατόμου.

Η αντιδράσεις στα ελληνικά social media

Πολλοί χρήστες στην Ελλάδα αναπαρήγαγαν αυτούσια την είδηση από την ιστοσελίδα All Israel News εμπλουτίζοντας τους ισχυρισμούς τους ότι δήθεν στο Ισραήλ διώκεται ο Χριστιανισμός, κάτι που δεν εμφανίζεται πουθενά στη συγκεκριμένη ιστοσελίδα. Οι ισχυρισμοί αυτοί σχετίστηκαν με αναφορές που γίνονται κατά καιρούς για περιστατικά εξτρεμιστικής βίας στους Αγίους Τόπους. Τα περιστατικά που καταγράφονται από την ειδησεογραφία αφορούν ατομικές συνήθως απόπειρες ντόπιων, αλλά και τουριστών, να φτύνουν πιστούς, να βανδαλίζουν μνημεία, να ασκούν σωματική βία και να διακόπτουν θρησκευτικές τελετές. Οι ιερείς συγκλίνουν στο ότι αιτία της αύξησης είναι ο πρωτοφανής για τα χρονικά σκληροπυρηνικός συνασπισμός ακρο-δεξιών και υπερ-ορθόδοξων Εβραίων στη διακυβέρνηση της χώρας. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα να θεωρούν κάποιοι φανατικοί πως αποκτούν την ελευθερία να δρουν ανεξέλεγκτα σε βάρος των Χριστιανών.

Σε αντίθεση με τα παραπάνω, ο Joel C. Rosenberg, ιδρυτής της ιστοσελίδας All Israel News και επικριτής του νομοσχεδίου, εξέφρασε την υποστήριξή του στον Benjamin Netanyahu και εξήρε τη διαχρονική στάση του πρωθυπουργού, αλλά και του κόμματός του, στην προάσπιση των δικαιωμάτων των θρησκευτικών και εθνοτικών μειονοτήτων στο πλαίσιο του κράτους δικαίου. Επιπλέον, χαρακτήρισε το εβραϊκό κράτος ως μια φιλελεύθερη δημοκρατία, που παραδοσιακά αντιτάσσεται στις παραβιάσεις της ελευθερίας του λόγου, της θρησκευτικής ελευθερίας και στις επιθέσεις σε βάρος των ανθρωπίνων δικαιωμάτων.

Η διδασκαλία της Καινής Διαθήκης στα σχολεία

Η διδασκαλία της Καινής Διαθήκης εντάσσεται στο πρόγραμμα σπουδών των χριστιανικών σχολείων και εξετάζεται ως μάθημα για όσους επιθυμούν να λάβουν το αντίστοιχο πιστοποιητικό (Bagrut) για την ένταξή τους στην Ανώτατη Εκπαίδευση.

Τόσο στην εκπαίδευση, στις περιπτώσεις που προβλέπεται, όσο και στο προτεινόμενο νομοσχέδιο αλλά και στις αντιδράσεις των Ευαγγελικών Χριστιανών δεν υπάρχει αναφορά στα σχολεία.

Η διεθνής αντίδραση και η απόσυρση της τροπολογίας

Υποστηρικτές του Ισραήλ και των Ευαγγελικών με μεγάλη επιρροή στην τοπική κοινότητα των πιστών, αλλά και διεθνώς, εξέφρασαν τις αντιδράσεις τους ζητώντας από τον Benjamin Netanyahu την απόσυρση του νομοσχεδίου. Ιδιαίτερη πίεση ασκήθηκε και από τον ίδιο τον Joel C. Rosenberg, ιδρυτή της ιστοσελίδας All Israel News και πρώην πολιτικό σύμβουλο του Benjamin Netanyahu, ο οποίος διατηρεί στενές πολιτικές διασυνδέσεις με συντηρητικούς πολιτικούς των Η.Π.Α. Ως αποτέλεσμα, στις 22 Μαρτίου ο πρωθυπουργός της χώρας δήλωσε πως δεν θα προωθηθεί κανένας νόμος ενάντια στη χριστιανική κοινότητα και σε αντίστοιχη δήλωση προέβη και ο ένας εκ των δύο συντακτών της τροπολογίας, Moshe Gafni.

Συμπέρασμα

Από τα παραπάνω προκύπτει ότι οι ισχυρισμοί πως το Ισραήλ κηρύσσει τον διωγμό των Χριστιανών είναι αβάσιμοι και παραπλανητικοί. Οι Ευαγγελικοί Χριστιανοί, που υπήρξαν οι πρώτοι και σκληρότεροι επικριτές της νέας τροπολογίας για την περαιτέρω αυστηροποίηση του νομικού πλαισίου κατά του προσηλυτισμού, δεν ανέφεραν πουθενά ότι βρίσκονται υπό διωγμό ενώ ταυτόχρονα υπογράμμιζαν τη φιλελεύθερη ταυτότητα του Κράτους του Ισραήλ, στο οποίο η ελευθερία του λόγου προστατεύεται συνταγματικά. Τέλος, δεν αλλάζει το καθεστώς βάση του οποίου διδάσκεται η Καινή Διαθήκη στα χριστιανικά σχολεία.