Όχι, ΔΕΝ σκοτώθηκαν Γερμανοί στρατιωτικοί σε επίθεση ρωσικών ενόπλων δυνάμεων στην Ουκρανία

Τις τελευταίες μέρες παρατηρούνται δημοσιεύσεις στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης που υποστηρίζουν πως πολλά μέλη γερμανικού πληρώματος έχασαν τη ζωή τους μαχόμενα στην Ουκρανία, από τις ρώσικες Ένοπλες Δυνάμεις, μετά την καταστροφή ενός άρματος μάχης ‘’Leopard 2’’. Ο ισχυρισμός υποστηρίζει πως οι στρατιωτικοί που βρέθηκαν νεκροί από επίθεση των Ρώσων ανήκουν στην Bundeswehr (Γερμανικές Ένοπλες Δυνάμεις) και δεν είναι απλοί μισθοφόροι. Μάλιστα, γίνεται λόγος για επικίνδυνη κλιμάκωση της Ρωσίας με το ΝΑΤΟ λόγω αυτού του συμβάντος.

Παραδείγματα αναπαραγωγής σε ιστοσελίδες: pronews.gr, warnews247.gr, bankingnews.gr, neodimokratika.gr

Παραδείγματα αναπαραγωγής στις πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης: 

Πλαίσιο

Η είδηση διαδόθηκε αρχικά από το RIA Novosti το Σάββατο 23 Σεπτεμβρίου 2023. Το RIA Novosti ήταν το διεθνές πρακτορείο ειδήσεων της Ρωσίας μέχρι το 2013 και συνεχίζει να είναι ένα εγχώριο πρακτορείο ειδήσεων, έχοντας ενσωματωθεί στο Rossiya Segodnya μετά από την εκκαθάρισή του, που διέταξε ο Ρώσος πρόεδρος, Βλαντιμίρ Πούτιν. Σύμφωνα με το Euronews, το RIA Novosti είναι γνωστό για τη διάδοση ψευδών ειδήσεων υπέρ της ηγεσίας της Ρωσίας, όπως και το RT (Russia Today). Το RT (Russia Today) που επίσης αναπαρήγαγε την είδηση, έχει αποκλειστεί από την Ε.Ε. τον Μάρτιο του 2022 λόγω παραπληροφόρησης, χειραγώγησης των πληροφοριών και στρέβλωσης των γεγονότων. Εν συνεχεία, η είδηση άρχισε να δημοσιεύεται και σε ελληνικά Μέσα, που παραθέσαμε παραπάνω, καθώς και να κυκλοφορεί στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.

Στο παρελθόν, ρωσικά κανάλια φιλικά προσκείμενα προς την κυβέρνηση έχουν διαδώσει παρόμοιους ισχυρισμούς αρκετές φορές, οι οποίοι στη συνέχεια αποδείχθηκαν αναληθείς. Η βασική πηγή της είδησης είναι ένας ανώνυμος αξιωματικός του ρωσικού στρατού, που αναφέρεται ως διοικητής μονάδας με κωδική ονομασία ”legend” (θρύλος), ο οποίος ισχυρίζεται ότι μιλά γερμανικά. Αναφέρει ότι βρήκε έναν ετοιμοθάνατο μηχανικό (τον οδηγό του άρματος) σε ένα κατεστραμμένο άρμα Leopard 2, ο οποίος στη συνέχεια του εκμυστηρεύτηκε ότι το υπόλοιπο νεκρό πλήρωμα ανήκε στον Γερμανικό Στρατό (σε μία συγκεκριμένη γερμανική ταξιαρχία).

Ο αιχμάλωτος στρατιώτης, όπως ανέφερε ο Ρώσος διοικητής, είχε χάσει πολύ αίμα αφού τραυματίστηκε σοβαρά και πέθανε λίγα λεπτά αργότερα, αλλά πρόλαβε να υποδείξει την ταξιαρχία και τη θέση του στον γερμανικό στρατό. Σύμφωνα με τον ισχυρισμό, ο Γερμανός μόλις βρήκε τις αισθήσεις του είπε στα γερμανικά: «Μην πυροβολείς (nicht schießen)».

Στη συνέχεια, σύμφωνα με τον ισχυρισμό, ο Ρώσος στρατιωτικός ανέφερε:

Είπα στον Γερμανό ότι η πληγή ήταν πολύ σοβαρή και δεν είχε καμία πιθανότητα επιβίωσης. Είπε ότι αγαπούσε πολύ το παιδί και τη γυναίκα του και μετάνιωσε που δέχτηκε να έρθει εδώ. Αρχίσαμε να τον προετοιμάζουμε για την εκκένωση, αλλά μετά από λίγα λεπτά πέθανε.

Τι ισχύει

Αρχικά, το γερμανικό Υπουργείο Άμυνας διέψευσε την είδηση που διατυπώθηκε από το ρωσικό πρακτορείο ειδήσεων RIA Novosti. Όπως αναφέρει και το Euronews, μετά από τηλεφωνική επικοινωνία με την DW (Deutsche Welle) την Κυριακή 24 Σεπτεμβρίου 2023, εκπρόσωπος του Υπουργείου ανέφερε:

Δεν υπάρχουν γερμανικά πληρώματα αρμάτων μάχης στην Ουκρανία.

Από τη μεριά του, το ρωσικό Υπουργείο Άμυνας, σε ανακοίνωση που εξέδωσε στις 22 Σεπτεμβρίου 2023, αναφέρει ότι στην κατεύθυνση προς το Kupyansk ο ρωσικός στρατός εξόντωσε πάνω από 20 Ουκρανούς στρατιώτες, δύο τεθωρακισμένα οχήματα μάχης και δύο μηχανοκίνητα οχήματα. Γενικότερα, οι επίσημες αναφορές του Κρεμλίνου αναφέρουν μόνο ουκρανικές απώλειες και δεν έχει γίνει καμία αναφορά για περιστατικό με γερμανικό στράτευμα. Πιο συγκεκριμένα, αναφέρει: 

Στην κατεύθυνση του Kupyansk, η Ομάδα Δυνάμεων Zapad υποστηριζόμενη από αεροσκάφη και πυροβολικό προκάλεσε ζημιά πυρός στον εχθρό κοντά στην Artyomovka (Λαϊκή Δημοκρατία του Lugansk) και στο Sinkovka, Berestovoye και Ivanovka (περιοχή Kharkov).

Οι απώλειες του εχθρού ήταν έως και 20 Ουκρανοί στρατιώτες, δύο άρματα μάχης Leopard γερμανικής κατασκευής και τρία μηχανοκίνητα οχήματα.

Έπειτα, στις 23 Σεπτεμβρίου 2023, κάνοντας αναφορά στην περιοχή της Zaporizhzhia προσθέτει: 

Στην κατεύθυνση της Zaporizhzhia, τα ρωσικά στρατεύματα απέκρουσαν οκτώ επιθέσεις από συνδυασμένες ομάδες επίθεσης της 71ης Jaeger, της 47ης Μηχανοποιημένης και της 46ης Αεροπορικής Ταξιαρχίας των Ουκρανικών Ενόπλων Δυνάμεων στην περιοχή Rabotino και Verbovoy (περιοχή Zaporizhzhia). Κατά τη διάρκεια των μαχών εξοντώθηκαν περισσότεροι από 515 Ουκρανοί στρατιωτικοί, 24 τεθωρακισμένα οχήματα μάχης και 19 οχήματα. Επιπλέον, κατά τη διάρκεια της μάχης, εξουδετερώθηκαν 35 πυροβόλα πυροβολικού πεδίου του εχθρού.

Σύμφωνα με τη γερμανική εφημερίδα Merkur, έχουν υπάρξει αναφορές για συμμετοχή Γερμανών στις μάχες στην Ουκρανία αλλά μόνο ως μισθοφόροι είτε για τη Μόσχα είτε για το Κίεβο και ουδέποτε ως γερμανικό στράτευμα.

«Κανένας στρατιώτης της Bundeswehr δε βρίσκεται σε μάχιμες αποστολές στην Ουκρανία», δήλωσε στην εν λόγω εφημερίδα εκπρόσωπος του Υπουργείου Αμύνης της Γερμανίας, θέλοντας να διαψεύσει τον ισχυρισμό.

Η Merkur αναφέρει ότι ενώ είναι νόμιμο για έναν Γερμανό να γίνει μισθοφόρος στην Ουκρανία, οι μαχητές αυτοί δεν προστατεύονται βάσει των Συμβάσεων της Γενεύης εάν αιχμαλωτιστούν ποτέ, ειδικά στη Ρωσία. Από αυτή την άποψη, δε θα ήταν περίεργο αν ένας μισθοφόρος προτιμούσε να συλληφθεί, λέγοντας ότι ήταν μέλος του γερμανικού στρατού. Η ίδια εφημερίδα τονίζει πως είναι αρκετά πιθανό το Κρεμλίνο να θέλει να δημιουργεί ένταση και να τροφοδοτεί τη σύγκρουση με τη Δύση μέσω τέτοιων ψευδών ισχυρισμών.

Όπως αναφέρει και ο γερμανικός ιστότοπος ελέγχου γεγονότων Correctiv σε δική του κατάρριψη, δεν υπάρχουν στοιχεία για τον ισχυρισμό αυτό. Δεν έχει δοθεί κανένα όνομα ή φωτογραφία του εν λόγω στρατιωτικού που παρουσιάζεται με τη «κωδική» ονομασία ‘’Legend’’ («легенда»), αλλά ούτε και του φερόμενου γερμανικού πληρώματος. Επιπροσθέτως, για να ξεκινήσει κάποια στρατιωτική επιχείρηση πρέπει η Ομοσπονδία Άμυνας της Γερμανίας να λάβει έγκριση από το Γερμανικό Ομοσπονδιακό Κοινοβούλιο (Bundestag) κάτι που δεν προκύπτει από τα υπάρχοντα στοιχεία. Μάλιστα, στην ίδια ιστοσελίδα γίνεται λόγος για κανάλια φιλικά προσκείμενα προς τη ρωσική κυβέρνηση που έχουν διαδώσει και στο παρελθόν παρόμοιους ψευδείς ισχυρισμούς ακόμα και μέσω πλαστών φωτογραφιών, που πήραν μεγάλη έκταση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.

Στο ίδιο συμπέρασμα καταλήγει και η στήλη Check News της γαλλικής Libération, καταρρίπτοντας τον ίδιο ισχυρισμό που αναπαράχθηκε από τη γαλλική ιστοσελίδα éléments (εκεί μάλιστα αναφέρθηκε ότι το γερμανικό Υπουργείο Άμυνας αποδέχθηκε αυτές τις κατηγορίες ως αληθινές, κάτι που δεν προκύπτει από πουθενά). Η Libération αναφέρει πως δε βρέθηκε καμία τέτοια δήλωση από εκπρόσωπο του γερμανικού Υπουργείου στον Τύπο, ούτε στην επίσημη ιστοσελίδα του, επομένως ο ισχυρισμός δεν μπορεί να επαληθευτεί.

Το γερμανικό Υπουργείο Άμυνας έχει δημοσιεύσει επίσημα τους τρόπους με τους οποίους βοηθάει την Ουκρανία στον πόλεμο με τη Ρωσία. Μέσα σε αυτούς δεν συμπεριλαμβάνεται η προσφορά στρατευμάτων αλλά πολεμικού υλικού, στο οποίο συμπεριλαμβάνονται και τα εν λόγω άρματα μάχης τύπου “Leopard 2“, που είναι από τα πιο ισχυρά και σύγχρονα τεθωρακισμένα οχήματα στον κόσμο. Στη βοήθεια του γερμανικού κράτους προς την Ουκρανία συγκαταλέγεται και η εκπαίδευση Ουκρανών στρατιωτών μέσω της αποστολής EUMAM UA.

Στις 5 Απριλίου 2023, οι Γερμανικές Ένοπλες Δυνάμεις (Bundeswehr) είχαν δημοσιεύσει τις αποστολές οι οποίες είναι σε εξέλιξη αυτήν τη στιγμή στο εξωτερικό, δηλαδή τα μέρη στα οποία βρίσκονται γερμανικά στρατεύματα. Αυτές είναι: 

1. στο Κόσοβο (σε αποστολή του ΝΑΤΟ από το 1999)
2. στην Ιορδανία και το Ιράκ (διεθνής επιχείρηση κατά του ισλαμικού κράτους από το 2015)
3. στη Μεσόγειο (σε αποστολή του ΝΑΤΟ από το 2016)
4. στο Μάλι και τον Νίγηρα (αποστολή της Ε.Ε από το 2013)
5. στο Μάλι (αποστολή του Ο.Η.Ε. από το 2013)
6. στον Λίβανο (αποστολή του Ο.Η.Ε. από το 2006)
7. στη Βοσνία-Ερζεγοβίνη (αποστολή της Ε.Ε. από το 2022)
8. στο Νότιο Σουδάν (αποστολή του Ο.Η.Ε. από το 2005)
9. στη κεντρική Μεσόγειο (αποστολή της Ε.Ε. από το 2020)
10. στη Δυτική Σαχάρα (αποστολή του Ο.Η.Ε. από το 2013)

Η Bundeswehr παρουσιάζει, μέσα από τον παρακάτω χάρτη, πού βρίσκονται τα γερμανικά στρατεύματα (από τον Ιούνιο του 2023), με την Ουκρανία να μην συγκαταλέγεται σε αυτές τις περιοχές.

Συμπέρασμα

Ο ισχυρισμός για νεκρούς Γερμανούς στρατιωτικούς από ρωσικά στρατεύματα στην Ουκρανία κοντά στην περιοχή της Zaporizhzhia δεν επιβεβαιώνεται. Δεν υπάρχουν επαρκή στοιχεία για την επαλήθευσή του, το γερμανικό Υπουργείο Άμυνας το διαψεύδει, ενώ παράλληλα δεν υπάρχει καμία δημόσια τοποθέτηση από το ΝΑΤΟ. Ταυτόχρονα, το Κρεμλίνο δεν έχει αναφέρει τίποτα επισήμως περί στρατιωτών του γερμανικού στρατού ενώ στις ανακοινώσεις του γίνεται λόγος μόνο για Ουκρανούς στρατιωτικούς. Η είδηση προβάλλεται μόνο μέσω δηλώσεων ενός απροσδιόριστου μέλους του ρωσικού στρατού με «κωδική ονομασία» και δεν τεκμηριώνεται με καμία φωτογραφία, βίντεο ή παράθεση στοιχείων για τους φερόμενους ως νεκρούς. 

Ενημέρωση 01/11/2023: Στο άρθρο διορθώθηκε η μετάφραση του όρου “Bundeswehr” που αρχικά είχε λανθασμένα αποδοθεί στα ελληνικά ως “Γερμανική Αμυντική Ομοσπονδία”. Η λέξη “Bundeswehr” σημαίνει κατά λέξη “Ομοσπονδιακή Άμυνα”, ωστόσο, χρησιμοποιείται για να περιγράψει τις “Ένοπλες Δυνάμεις της Γερμανίας”.