Όχι, ΔΕΝ απεικονίζονται οι ίδιες Παλαιστίνιες γυναίκες στα δύο βίντεο

Μεγάλη διάδοση έχει γνωρίσει ένα βίντεο, αποτελούμενο από δύο κλιπ, το οποίο διακινείται στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης με τον ισχυρισμό ότι οι εικονιζόμενες γυναίκες είναι “οι ίδιες ηθοποιοί που στο πάνω βίντεο πανηγυρίζουν για την επίθεση της Χαμάς, ενώ στο κάτω βίντεο κλαίνε για τα θύματα μετά τα ισραηλινά αντίποινα”. Στην πραγματικότητα, ωστόσο, πρόκειται για τέσσερα διαφορετικά πρόσωπα, με τα δύο βίντεο να μην έχουν καμία σχέση μεταξύ τους.

Παραδείγματα αναπαραγωγών:

Πλαίσιο

Ο συνεχιζόμενος πόλεμος Ισραήλ-Χαμάς έχει γίνει αντικείμενο παραπληροφόρησης με την συχνή διακίνηση εικόνων και βίντεο, τα οποία είτε δεν σχετίζονται με τα πραγματικά γεγονότα είτε έχουν επενδυθεί με ψευδείς ισχυρισμούς. Δείτε παραδείγματα σχετικών άρθρων μας εδώ και εδώ.

Ενώ ο αριθμός των θυμάτων στη Λωρίδα της Γάζας έχει ξεπεράσει κάθε προηγούμενο, με εικόνες καταστροφής, νεκρών και τραυματιών να κατακλύζουν τα μέσα ενημέρωσης, πολλοί χρήστες των μέσων κοινωνικής δικτύωσης αντιμετωπίζουν με καχυποψία τις εικόνες των θυμάτων, ισχυριζόμενοι ότι οι Παλαιστίνιοι χρησιμοποιούν “crisis actors”, δηλαδή ηθοποιούς που υποδύονται τα θύματα, με στόχο τη χειραγώγηση της κοινής γνώμης, ισχυρισμός που έχει αξιοποιηθεί και από τις δύο πλευρές. [πηγή 1] [πηγή 2]

Στο πλαίσιο αυτό παρατηρήθηκε η αναπαραγωγή ενός βίντεο, αποτελούμενου από δύο διαφορετικά κλιπ, με τον ισχυρισμό ότι και στα δύο εμφανίζονται οι ίδιες γυναίκες-ηθοποιοί. Παραθέτουμε το εξεταζόμενο βίντεο:

Συγκεκριμένα, οι χρήστες ισχυρίστηκαν ότι πρόκειται για τις ίδιες Παλαιστίνιες γυναίκες – ηθοποιούς, οι οποίες στο πρώτο κλιπ πανηγύριζαν ύστερα από την επίθεση της Χαμάς στο Ισραήλ στις 7 Οκτωβρίου ενώ στο δεύτερο εμφανίζονταν να κλαίνε για τα θύματα από τα ισραηλινά αντίποινα. Παραδείγματα ισχυρισμών στο Facebook εδώ, εδώ και εδώ.

Προπαγάνδα.
Στο πάνω βίντεο οι ηθοποιοί σε μέρες ενθουσιασμού πρίν την επίθεση.
Στο κάτω βίντεο οι ίδιες ηθοποιοί σε σκηνές απελπισίας μετά τα αντίποινα.
Και γύρω-γύρω οι “ανταποκριτές” των διαφόρων μέσων κινηματογραφούν το δρώμενο.

Τι ισχύει

Το πρώτο βίντεο εντοπίζεται σε υψηλή ανάλυση αναρτημένο στις 28 Σεπτεμβρίου – εννιά ημέρες πριν την αιφνιδιαστική επίθεση της Χαμάς – στο κανάλι του ενημερωτικού μέσου PalPost στο Telegram.

Στο αραβικό κείμενο της περιγραφής διαβάζουμε τα ακόλουθα, σε μετάφραση μέσω Google: “Οι μητέρες των μαρτύρων Muhammad Hashash και Alaa Al-Faleh κατά τη διάρκεια της τελετής μνήμης του γιου τους στο στρατόπεδο Balata, ανατολικά της Nablus”.

Ερευνώντας τα αραβικά ονόματα των δύο αντρών, διαπιστώσαμε, τόσο από δημοσιεύματα όσο και από ρεπορτάζ παλαιστινιακών μέσων, ότι πράγματι οι Muhammad Hashash και Alaa Al-Faleh, δύο αγόρια 17 ετών, έχασαν τη ζωή τους στις 20 Ιουνίου 2023, ύστερα από έκρηξη που σημειώθηκε στον καταυλισμό Balata στη Nablus της Δυτικής Όχθης. [πηγή 1] [πηγή 2]

Μέσα από ρεπορτάζ τοπικών μέσων από τις κηδείες των δύο νεαρών εντοπίσαμε τις μητέρες τους, οι οποίες εικονίζονται στο πρώτο κλιπ. [πηγή 1] [πηγή 2]

Συνεπώς, το πρώτο κλιπ δείχνει δύο γυναίκες στην επιμνημόσυνη τελετή των παιδιών τους και δεν σχετίζεται με πανηγυρισμούς για την επίθεση της Χαμάς στο Ισραήλ.

Το δεύτερο κλιπ, με αντίστροφη αναζήτησης εικόνας, εντοπίστηκε σε υψηλή ανάλυση αναρτημένο στις 9 Οκτωβρίου 2023 από τον Παλαιστίνιο δημοσιογράφο Hani Abu Rezeq στον λογαριασμό του στο Instagram, καθώς και από το Palestine Post και απεικονίζει δύο γυναίκες έξω από το νοσοκομείο Al-Shifa στη Γάζα. Στην περιγραφή διαβάζουμε τα λόγια “η κόρη μου πέθανε”. (Αρχειοθετημένες οι πηγές εδώ και εδώ)

Επιπλέον, χρησιμοποιώντας το εργαλείο PicTriev, πραγματοποιήσαμε σύγκριση των προσώπων των τεσσάρων γυναικών, με τη χρήση στιγμιότυπων από τα βίντεο υψηλής ανάλυσης, επιλέγοντας την παράμετρο που υπολογίζει εάν δύο φωτογραφίες απεικονίζουν το ίδιο πρόσωπο. Τα αποτελέσματα επιβεβαίωσαν πως πρόκειται για διαφορετικά πρόσωπα.

Συνεπώς, πρόκειται για τέσσερα διαφορετικά πρόσωπα και όχι για δύο ίδιες γυναίκες. Το πρώτο κλιπ είναι από τις 28 Σεπτεμβρίου στην περιοχή Nablus της Δυτικής Όχθης και δείχνει δύο γυναίκες στην επιμνημόσυνη τελετή των παιδιών τους που σκοτώθηκαν τον Ιούνιο του 2023, ενώ το δεύτερο κλιπ είναι από τις 9 Οκτωβρίου, στο νοσοκομείο Al-Shifa της Γάζας και δείχνει δύο διαφορετικές γυναίκες να θρηνούν για την απώλεια ενός οικογενειακού μέλους.

Στους εξεταζόμενους ισχυρισμούς, τέλος, εντοπίστηκε η χρήση του υποτιμητικού όρου “Pallywood”, η οποία έχει αυξηθεί κατακόρυφα από τις 7 Οκτωβρίου και εξής μεταξύ των χρηστών των μέσων κοινωνικής δικτύωσης. Ο όρος αποτελεί μίξη των λέξεων “Palestine” και “Hollywood” και επινοήθηκε παλαιότερα για να περιγράψει την πεποίθηση ότι οι Παλαιστίνιοι συστηματικά κατασκευάζουν ψεύτικα στοιχεία σχετικά με την ισραηλινο-παλαιστινιακή σύγκρουση, για να επηρεάσουν την κοινή γνώμη. Περισσότερα για τις συνέπειες της χρήσης του μπορείτε να διαβάσετε εδώ και εδώ.

Συμπέρασμα

Ο ισχυρισμός ότι δύο ίδιες γυναίκες εμφανίζονται να πανηγυρίζουν για την επίθεση της Χαμάς και στη συνέχεια να κλαίνε για τα θύματα από την ισραηλινή αντεπίθεση είναι ψευδής. Πρόκειται για τέσσερις διαφορετικές Παλαιστίνιες γυναίκες σε δύο εντελώς διαφορετικές περιστάσεις μεταξύ τους.