Ρωσική προπαγάνδα: Παραποιημένο βίντεο με ψευδείς δηλώσεις της εκπροσώπου Τύπου του Λευκού Οίκου για τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο

Πρόσφατα κυκλοφόρησε ένα βίντεο στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης με τον ισχυρισμό πως η εκπρόσωπος Τύπου του Λευκού Οίκου, Karine Jean-Pierre, είπε ότι οι ΗΠΑ και η Ουκρανία κέρδισαν τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, πολεμώντας μαζί εναντίον του Στάλιν και του Χίτλερ. Ας δούμε τι ισχύει.

Αναπαραγωγές σε ιστοσελίδες: pravda.gr

Παραδείγματα αναπαραγωγών στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης: 

Το βίντεο

Τι ισχύει

Στις αναρτήσεις του ισχυρισμού βλέπουμε πλάνα από μια ενημέρωση Τύπου του Λευκού Οίκου, στο οποίο ο Andrew Feinberg, ανταποκριτής του Λευκού Οίκου για το βρετανικό ειδησεογραφικό πρακτορείο The Independent, φαίνεται να ρωτά την Karine Jean-Pierre για ποιους λόγους οι ΗΠΑ δεν καταδικάζουν τους ναζιστικούς συμβολισμούς στην Ουκρανία. Το βίντεο περιλάμβανε ρωσικούς υπότιτλους, ενώ φαίνεται πως η διάδοσή του στην Ελλάδα ξεκίνησε από τη ρωσόφιλη ιστοσελίδα pravda.gr και ελληνικό ρωσόφιλο κανάλι στο Telegram, ονόματι @leblorik Z.

Ο ισχυρισμός διαμοιράστηκε και σε ρωσικό κανάλι στο Telegram, ονόματι Лука Ебков (στα αγγλικά Luka Ekbov), καθώς και σε ρωσικές ιστοσελίδες (εδώ, εδώ, εδώ, εδώ κι εδώ). 

Η ερώτηση που ακούγεται στο επίμαχο βίντεο να θέτει ο δημοσιογράφος είναι η εξής:

«Εν τω μεταξύ, είναι γνωστό ότι η ίδια η Ουκρανία έχει ανάμεικτες απόψεις σχετικά με αυτή την ιδεολογία. Γιατί δεν καταδικάζουμε τις ουκρανικές εκδηλώσεις του ναζισμού και συνεχίζουμε να τον χρηματοδοτούμε;».

Στη συνέχεια, φαίνεται η εκπρόσωπος Τύπου του Λευκού Οίκου να απαντάει:

«Πριν από 79 χρόνια, οι Ηνωμένες Πολιτείες και οι Ουκρανοί σύμμαχοί μας ένωσαν τις δυνάμεις τους για να καταπολεμήσουν τα καταπιεστικά καθεστώτα του (Αδόλφου) Χίτλερ και του (Ιωσήφ) Στάλιν. Ενώ το Βερολίνο είναι πλέον σύμμαχος, η απειλή από τα ανατολικά εξακολουθεί να υφίσταται. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο είμαστε αποφασισμένοι να σταθούμε στο πλευρό της Ουκρανίας και να προσφέρουμε την πλήρη υποστήριξή μας με οποιονδήποτε τρόπο μπορούμε».

Ο ισχυρισμός διαδόθηκε ευρέως και σε ξένα κοινωνικά δίκτυα, συλλέγοντας εκατοντάδες χιλιάδες προβολές. Ανάρτηση στο X έχει λάβει επισήμανση Community Notes, στην οποία έχει επισυναφθεί σύνδεσμος από την ενημέρωση του Τύπου από τον Λευκό Οίκο στις 7 Μαΐου 2024 και αναφέρεται ότι το διαμοιραζόμενο βίντεο έχει τροποποιηθεί ψηφιακά όσον αφορά τον ήχο.

Το πραγματικό βίντεο είναι το ακόλουθο:

Στο 18:34 αυτού του βίντεο, βλέπουμε τον δημοσιογράφο Andrew Feinberg να ρωτάει το εξής:

«Η Cindy McCain η επικεφαλής του Παγκόσμιου Επισιτιστικού Προγράμματος του Ο.Η.Ε., δήλωσε το Σαββατοκύριακο ότι η βόρεια Γάζα βιώνει επί του παρόντος πλήρη λιμό. Ο λιμός αυτός κινείται προς τα νότια, προς τη νότια Γάζα. Επί του παρόντος, όπως είπατε εσείς και ο κ. Kirby, τα δύο κύρια σημεία ελέγχου για την παροχή βοήθειας, το Kerem Shalom και η Rafah, είναι κλειστά και ο Πρόεδρος ζήτησε να ανοίξουν ξανά. Αυτό είναι ένα συνεχές μοτίβο.  Το Ισραήλ κλείνει τα περάσματα. Ο Πρόεδρος ζητά να ανοίξουν ξανά. Τα περάσματα τελικά ανοίγουν ξανά. Κάποια βοήθεια αρχίζει να ρέει και πάλι. Στη συνέχεια, όμως, το Ισραήλ διακόπτει και πάλι τη ροή της βοήθειας προς τη Γάζα, παρόλο που ο Πρόεδρος έχει πει πολλές φορές ότι είναι σημαντικό η βοήθεια να ρέει συνεχώς. Και φαίνεται να συνεχίζει να πιέζει γι’ αυτό, μόνο και μόνο για να έχει αυτά τα αποτελέσματα: ένα βήμα μπροστά, δύο βήματα πίσω. Έχει ο Λευκός Οίκος κάποιο σχέδιο για να πείσει, να καλοπιάσει, να πιέσει το Ισραήλ να επιτρέψει τη συνεχή ροή βοήθειας στη Γάζα, εκτός από το να το ζητήσει ευγενικά;».

Η απάντηση της Karine Jean-Pierre αφορούσε αποκλειστικά την παροχή ανθρωπιστικής βοήθειας στη Γάζα και τη στάση της αμερικανικής κυβέρνησης σε αυτήν. Σε καμία περίπτωση δεν έγινε αναφορά στον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο ή στους Στάλιν και Χίτλερ.

Η επόμενη – και τελευταία – ερώτηση του Andrew Feinberg αφορούσε – ξανά – το ίδιο θέμα, δηλαδή την ανθρωπιστική βοήθεια στη Γάζα.

«Σε ποιο σημείο ο Πρόεδρος εξετάζει άλλες χρήσεις της αμερικανικής επιρροής για τη βελτίωση της ανθρωπιστικής κατάστασης στη Γάζα;». Η Jean-Pierre απάντησε πως ο Αμερικανός Πρόεδρος έχει δεσμευτεί και εργαστεί ώστε να φτάσει ανθρωπιστική βοήθεια στη Γάζα.

Το κομμάτι του βίντεο όπου κάνει τις δύο ερωτήσεις του ο Feinberg μπορείτε να το δείτε και παρακάτω:

Παράλληλα, με την παρακάτω σύγκριση εικόνων, από στιγμιότυπα οθόνης από το βίντεο του ισχυρισμού (αριστερά) και από το βίντεο του αυθεντικού βίντεο από τον Λευκό Οίκο (δεξιά), επιβεβαιώνεται πως στο βίντεο του ισχυρισμού φαίνονται πλάνα από την εν λόγω συνέντευξη Τύπου.

Έπειτα, στην ιστοσελίδα του Λευκού Οίκου βρίσκουμε την ενημέρωση Τύπου της 7ης Μαΐου γραπτή και διαπιστώνουμε ότι ουδέποτε αναφέρθηκε το όνομα του Στάλιν ή του Χίτλερ αλλά ούτε και ο Β’ Παγκόσμιος Πόλεμος. Επικοινωνήσαμε με το γραφείο Τύπου του Λευκού Οίκου και θα ενημερώσουμε σχετικά το άρθρο εφόσον υπάρξει απάντηση. 

Οι μοναδικές αναφορές που έγιναν, στην αναφερόμενη ενημέρωση Τύπου, στην Ουκρανία, αφορούσαν τις ουκρανικές φήμες για μια αποτυχημένη απόπειρα δολοφονίας του Ουκρανού προέδρου, Βολοντίμιρ Ζελένσκι (εδώ), και το πρόσφατο πακέτο βοήθειας για την Ουκρανία που εγκρίθηκε από το Κογκρέσο. Η εκπρόσωπος Τύπου του Λευκού Οίκου απάντησε επίσης σε ερωτήσεις σχετικά με τις σκέψεις του Τζο Μπάιντεν για την επανεκλογή του Βλαντιμίρ Πούτιν στη Ρωσία τον Μάρτιο. Έπειτα, δήλωσε ότι οι ΗΠΑ έδωσαν εντολή στην πρεσβεία τους να μην παραστεί στην ορκωμοσία του Πούτιν σε ένδειξη διαμαρτυρίας για την επιθετικότητα της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας.

Παρατηρώντας το βίντεο, διακρίνεται πως είναι ύποπτο και περίεργο όσον αφορά τον ήχο του, διότι η ομιλία δεν φαίνεται να ταιριάζει με τις κινήσεις των χειλιών του δημοσιογράφου και της Jean-Pierre. Το βίντεο προφανώς προσπαθεί να διαδώσει πως δήθεν η Jean-Pierre, και κατ’ επέκταση η κυβέρνηση των ΗΠΑ, επιδιώκει να αλλάξει την ιστορία, καθώς αυτά που υποτίθεται ότι αναφέρει δεν βγάζουν κανένα νόημα και δεν στέκουν ιστορικά. Δεν υπήρξε κοινή μάχη ΗΠΑ/Ουκρανίας εναντίον των δυνάμεων του Χίτλερ ή του Στάλιν.

Αξίζει, στο σημείο αυτό, να σημειωθεί πως κατά τη διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου οι ΗΠΑ συμμάχησαν με τη Σοβιετική Ένωση εναντίον της ναζιστικής Γερμανίας. Οι ΗΠΑ δεν πολέμησαν με την Ουκρανία, η οποία ήταν συστατική δημοκρατία της ΕΣΣΔ, κατεχόμενη από τις γερμανικές δυνάμεις κατά το μεγαλύτερο μέρος του πολέμου. Η Ουκρανία επέστρεψε στον σοβιετικό έλεγχο το 1944.

Βάσει των παραπάνω δεδομένων, διαπιστώνεται πως το εξεταζόμενο βίντεο αποτελεί αποκομμένο κλιπ από την ενημέρωση Τύπου της 7ης Μαΐου 2024 στον Λευκό Οίκο, που έχει τροποποιηθεί ψηφιακά όσον αφορά τον ήχο, ενδεχομένως με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης και έπειτα διαδόθηκε στο διαδίκτυο από ρωσόφιλα κανάλια στο Telegram και το ρωσικό προπαγανδιστικό δίκτυο, pravda. 

Για το ρωσικό δίκτυο προπαγάνδας ονόματι pravda, μπορείτε να διαβάσετε σχετική ανάλυση από το Ευρωπαϊκό Παρατηρητήριο Ψηφιακών Μέσων, EDMO, καθώς και την έρευνα της Υπηρεσίας VIGINUM για το φιλορωσικό δίκτυο προπαγάνδας με την ονομασία “Portal Kombat”, το οποίο έχουμε αναφέρει ξανά στο παρελθόν σε παρόμοιο θέμα κατάρριψης. Τον εξεταζόμενο ισχυρισμό κατέρριψαν και διεθνείς πιστοποιημένοι οργανισμοί ελέγχου γεγονότων, όπως το PolitiFact και το Newsweek. 

Συμπέρασμα 

Ο ισχυρισμός είναι ψευδής και αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα ρωσικής προπαγάνδας, προωθημένη μέσω του δικτύου pravda και καναλιών στο Telegram. Το βίντεο έχει υποστεί ψηφιακή επεξεργασία. Τα λόγια που ακούγονται στο βίντεο του ισχυρισμού ουδέποτε ειπώθηκαν, όπως διαπιστώνεται από σύγκριση με το αληθινό βίντεο, που αποτύπωσε την ενημέρωση Τύπου του Λευκού Οίκου στις 7 Μαΐου 2024. 

Στην πραγματικότητα, ο δημοσιογράφος Andrew Feinberg δεν ρώτησε τίποτα περί Ουκρανίας αλλά αναφέρθηκε στην ανθρωπιστική βοήθεια που στέλνεται στη Γάζα και ρώτησε κατά πόσο αυτή επαρκεί. Αντιστοίχως, η Karine Jean-Pierre σε κανένα σημείο δεν αναφέρθηκε στον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, ούτε φυσικά σε υποτιθέμενη “συμμαχία” των ΗΠΑ με την Ουκρανία έναντι των Στάλιν και Χίτλερ.