Το Διεθνές Δικαστήριο δεν έκρινε το Ισραήλ παράνομο κράτος

Στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης κυκλοφορεί ένα βίντεο που συνοδεύεται από τον ισχυρισμό ότι το Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης έκρινε το Ισραήλ ως παράνομο κράτος.

Ωστόσο, αυτός ο ισχυρισμός είναι αναληθής. Η πρόσφατη γνωμοδότηση του Διεθνούς Δικαστηρίου το 2024 δεν αφορά την αναγνώριση ή μη του κράτους του Ισραήλ, αλλά εστιάζει στην πρακτική του συνεχιζόμενου αποικισμού των Κατεχόμενων Παλαιστινιακών Εδαφών, που περιλαμβάνουν τη Δυτική Όχθη, την Ανατολική Ιερουσαλήμ και τη Λωρίδα της Γάζας, τα οποία καταλήφθηκαν από το Ισραήλ κατά τη διάρκεια του Πολέμου των Έξι Ημερών το 1967.

Αναπαραγωγές στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης:

Πλαίσιο

Το βίντεο που κυκλοφορεί στα κοινωνικά δίκτυα αποτελεί απόσπασμα από δήλωση που παραχώρησε ο Παλαιστίνιος Υπουργός Εξωτερικών, Ριάντ αλ Μαλίκι, αμέσως μετά την έκδοση της γνωμοδότησης του Διεθνούς Δικαστηρίου της Χάγης, στις 19 Ιουλίου 2024. Η γνωμοδότηση αυτή έκρινε ότι οι πολιτικές εποικισμού του Ισραήλ στα κατεχόμενα παλαιστινιακά εδάφη συνιστούν παραβίαση του διεθνούς δικαίου.

Ακολουθεί η απομαγνητοφώνηση της ομιλίας του Υπουργού:

«This is a watershed moment for Palestine for justice and for international law. Israel’s occupation has been declared unlawful by the world court, which has stipulated that it must be terminated completely and as rapidly as possible. The court also found that illegal Iraeli occupation violated the UN Charter of Human Rights and international law. The court further unequivocally declared that all Israeli settlements in the occupied Palestinian territory are illegal and must be dismantled and that all Israeli settlers must be evacuated. The court declared that Israeli illegal occupation not only violates but eviscerates the Palestinian people’s right to self-determination in their own land including the right to their own state. This ruling couldn’t be more timely or sorely needed. The Palestinian people have endured unbearable suffering and injustice for decades. This ruling is a vindication of their steadfastness and perseverance. This right must no longer be denied or deferred. The court made clear that the Palestinian people are the only sovereign in the occupied Palestinian territory including East Jerusalem and that the international community is under an obligation not just to reaffirm the Palestinian people’s right to self-determination but to see to it that this right implemented immediately. All states and the UN are now under obligation not to recognise the legality of Israel’s presence in the occupied Palestinian territory».

Το παραπάνω απόσπασμα αποδίδεται ως:

«Αυτή είναι μια καθοριστική στιγμή για την Παλαιστίνη, τη δικαιοσύνη και το διεθνές δίκαιο. Η κατοχή των εδαφών από το Ισραήλ έχει χαρακτηριστεί παράνομη από το Διεθνές Δικαστήριο, το οποίο έχει αποφανθεί ότι πρέπει να λήξει ολοκληρωτικά και άμεσα. Το Δικαστήριο διαπίστωσε επίσης ότι η Ισραηλινή παράνομη κατοχή παραβιάζει τόσο τον Χάρτη Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του ΟΗΕ όσο και το διεθνές δίκαιο. Το Δικαστήριο δήλωσε επίσης κατηγορηματικά ότι όλοι οι ισραηλινοί εποικισμοί στα κατεχόμενα παλαιστινιακά εδάφη είναι παράνομοι και πρέπει να διαλυθούν, καθώς και ότι όλοι οι ισραηλινοί έποικοι πρέπει να απομακρυνθούν. Το Δικαστήριο δήλωσε ότι η Ισραηλινή παράνομη κατοχή όχι μόνο παραβιάζει, αλλά αφαιρεί το δικαίωμα του παλαιστινιακού λαού στην αυτοδιάθεση, συμπεριλαμβανομένου του δικαιώματος της ύπαρξης ενός δικού τους κράτους. Αυτή η απόφαση είναι πιο επίκαιρη και πιο αναγκαία από ποτέ. Ο παλαιστινιακός λαός έχει υποφέρει από αβάσταχτους πόνους και αδικίες για δεκαετίες. Αυτή η απόφαση είναι δικαίωση της αφοσίωσης και της επιμονής τους. Αυτό το δικαίωμα δεν πρέπει πλέον να αρνείται ή να αναβάλλεται. Το Δικαστήριο ξεκαθάρισε ότι ο παλαιστινιακός λαός είναι ο μόνος κυρίαρχος στην κατεχόμενη παλαιστινιακή περιοχή, συμπεριλαμβανομένης της Ανατολικής Ιερουσαλήμ, και ότι η διεθνής κοινότητα έχει υποχρέωση όχι μόνο να επιβεβαιώσει το δικαίωμα του παλαιστινιακού λαού στην αυτοδιάθεση, αλλά και να διασφαλίσει ότι αυτό το δικαίωμα θα υλοποιηθεί άμεσα. Όλες οι χώρες και ο ΟΗΕ είναι τώρα υπόχρεοι να μην αναγνωρίζουν τη νομιμότητα της παρουσίας του Ισραήλ στην κατεχόμενη παλαιστινιακή περιοχή».

Από τα παραπάνω προκύπτει ότι ο Υπουργός Ριάντ αλ Μαλίκι δεν αναφέρθηκε στη νομιμότητα της ύπαρξης του κράτους του Ισραήλ. Άλλωστε, το Ισραήλ είναι ένα αναγνωρισμένο κυρίαρχο κράτος που ιδρύθηκε το 1948 και αποτελεί μέλος του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών. [Πηγή]

Τι αφορά η απόφαση του Διεθνούς Δικαστηρίου

Στις 17 Ιανουαρίου 2023, ο Γενικός Γραμματέας των Ηνωμένων Εθνών, Αντόνιο Γκουτέρες, έστειλε επίσημη επιστολή στο Διεθνές Δικαστήριο, ενημερώνοντάς το για την απόφαση της Γενικής Συνέλευσης να ζητήσει τη συμβουλευτική του γνώμη (γνωμοδότηση) σχετικά με τις νομικές συνέπειες που προκύπτουν από τις πολιτικές και πρακτικές του Ισραήλ στα Κατεχόμενα Παλαιστινιακά Εδάφη. Η επιστολή έφτασε στο Δικαστήριο στις 19 Ιανουαρίου 2023.

Σύμφωνα με την γνωμοδότηση του Διεθνούς Δικαστηρίου της Χάγης, “η συνεχής παρουσία του Ισραήλ στα Κατεχόμενα Παλαιστινιακά Εδάφη είναι παράνομη. Το Ισραήλ πρέπει να τερματίσει άμεσα αυτήν την παράνομη παρουσία και να σταματήσει όλες τις νέες δραστηριότητες εγκατάστασης, απομακρύνοντας τους εποίκους από τα κατεχόμενα εδάφη. Επίσης, οφείλει να αποκαταστήσει τη ζημία που έχει προκαλέσει σε φυσικά και νομικά πρόσωπα που έχουν πληγεί. Όλα τα κράτη πρέπει να αποφύγουν την αναγνώριση της κατάστασης που έχει δημιουργηθεί από την παράνομη παρουσία του Ισραήλ και να μην υποστηρίζουν τη διατήρηση αυτής της κατάστασης. Επιπλέον, οι διεθνείς οργανισμοί, περιλαμβανομένων των Ηνωμένων Εθνών, δεν πρέπει να αναγνωρίζουν τη νόμιμη κατάσταση που προκύπτει από την παράνομη παρουσία του Ισραήλ. Ειδικότερα, η Γενική Συνέλευση και το Συμβούλιο Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών πρέπει να εξετάσουν τις διαδικασίες και τα απαραίτητα μέτρα για να τερματίσουν το συντομότερο την παράνομη παρουσία του Ισραήλ στα Κατεχόμενα Παλαιστινιακά Εδάφη“. [Πηγή]

Να σημειωθεί ότι συμβουλευτικές γνωμοδοτήσεις (advisory opinions) του Διεθνούς Δικαστηρίου, προς τα όργανα του Ο.Η.Ε., δεν είναι νομικά δεσμευτικές, σε αντίθεση με τις αποφάσεις που εκδίδει το Δικαστήριο σε επίδικες υποθέσεις. Αυτό σημαίνει ότι οι γνωμοδοτήσεις του Διεθνούς Δικαστηρίου δεν επιβάλλουν νομικές υποχρεώσεις στα κράτη μέλη ή σε άλλους φορείς. Αντίθετα, οι γνωμοδοτήσεις του παρέχουν νομική καθοδήγηση και συστάσεις προς τα αιτούντα όργανα ή οργανώσεις, οι οποίες έχουν τη δυνατότητα να αποφασίσουν αν θα ακολουθήσουν ή όχι την γνώμη του Δικαστηρίου. Παρόλα αυτά, τέτοιες γνωμοδοτήσεις ασκούν σημαντική επιρροή στη διεθνή νομική σκηνή και μπορεί να επηρεάσουν τη συμπεριφορά των κρατών και τη διαμόρφωση διεθνών πολιτικών. [Πηγή]

Συμπέρασμα

Ο ισχυρισμός είναι αναληθής. Το βίντεο στο οποίο στηρίζεται ο ισχυρισμός αποτελεί απόσπασμα από δήλωση που παραχώρησε ο Παλαιστίνιος Υπουργός Εξωτερικών, Ριάντ αλ Μαλίκι, αμέσως μετά την έκδοση γνωμοδότησης του Διεθνούς Δικαστηρίου της Χάγης, σύμφωνα με την οποία οι πολιτικές εποικισμού του Ισραήλ στα Κατεχόμενα Παλαιστινιακά Εδάφη συνιστούν παραβίαση του διεθνούς δικαίου. Έτσι, η γνωμοδότηση αυτή δεν αφορά την αναγνώριση ή μη του κράτους του Ισραήλ, αλλά εστιάζει στην πρακτική του συνεχιζόμενου εποικισμού των Κατεχόμενων Παλαιστινιακών Εδαφών, τα οποία καταλήφθηκαν από το Ισραήλ κατά τη διάρκεια του Πολέμου των Έξι Ημερών το 1967. Άλλωστε, το Ισραήλ είναι ένα αναγνωρισμένο κυρίαρχο κράτος που ιδρύθηκε το 1948 και αποτελεί μέλος του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών.

Πηγές που χρησιμοποιήθηκαν:

1. https://www.icj-cij.org/sites/default/files/case-related/186/186-20240719-adv-01-00-en.pdf
2. https://el.wikipedia.org/wiki/%CE%A0%CE%B1%CE%BB%CE%B1%CE%B9%CF%83%CF%84%CE%B9%CE%BD%CE%B9%CE%B1%CE%BA%CE%AC_%CE%95%CE%B4%CE%AC%CF%86%CE%B7
3. https://en.wikipedia.org/wiki/Legitimacy_of_the_State_of_Israel
4. https://media.ellinikahoaxes.gr/uploads/2024/09/186-20230117-REQ-01-00-EN.pdf
5. https://unric.org/el/διεθνές-δικαστήριο-η-συνεχιζόμενη-κα/
6. https://www.icj-cij.org/how-the-court-works.