Εξέταση ισχυρισμών για την κυκλοφορία νομισμάτων αξίας 7 ευρώ και 4 ευρώ στην Ιταλία

Σημαντική διάδοση γνωρίζουν, τις τελευταίες ημέρες, ισχυρισμοί για την επικείμενη κυκλοφορία νομισμάτων αξίας 7 ευρώ και 4 ευρώ στην Ιταλία, με κάποια δημοσιεύματα μάλιστα να «προειδοποιούν» τον κόσμο να μην μπερδέψει το κέρμα των 2 ευρώ με το «νέο» των 7 ευρώ. Ωστόσο, όπως θα εξετάσουμε στο παρόν άρθρο, δεν υπάρχουν σχέδια κυκλοφορίας κέρματος με αξία 7 ή 7,5 ευρώ στην Ιταλία, ενώ το κέρμα αξίας 4 ευρώ που κυκλοφόρησε τον Οκτώβριο του 2024 στη χώρα είναι αμιγώς συλλεκτικό και δεν προορίζεται για εισαγωγή στη νομισματική κυκλοφορία, όπως συμβαίνει με τα κοινά νομίσματα του ευρώ.

Οι εν λόγω ισχυρισμοί συναντώνται σε δημοσιεύματα ιστότοπων, όπως για παράδειγμα στο newsbomb.gr, στο enikonomia.gr, στο alfavita.gr, στο newsbreak.gr, στο athensmagazine.gr, και στο techmaniacs.gr, καθώς και σε αναρτήσεις στα Μέσα Κοινωνικής Δικτύωσης:

Στα υπό εξέταση δημοσιεύματα διαβάζουμε τα εξής:

Το ευρώ, από την εισαγωγή του το 2002, έχει σηματοδοτήσει ένα θεμελιώδες στάδιο στην οικονομική ιστορία της Ευρώπης. Όχι μόνο ενοποίησε τις οικονομίες πολλών χωρών, αλλά εισήγαγε επίσης ένα κοινό νομισματικό σύστημα, αποτελούμενο από κέρματα και χαρτονομίσματα, τα οποία σήμερα αποτελούν αναπόσπαστο μέρος της καθημερινότητάς μας.

Στην Ιταλία όμως από το νέο έτος θα εισαχθεί νόμισμα των 7 ευρώ (που είναι στην πραγματικότητα 7.50 ευρώ), το οποίο αναμένεται να φέρει μαζί του μεγάλες καινοτομίες.

Το νόμισμα των 7.50 ευρώ θεωρείται κάτι επαναστατικό, και κατά μία έννοια αδύνατο. Αλλά στην πραγματικότητα, πίσω από αυτό το ασυνήθιστο νόμισμα υπάρχει ένα έργο που έχει προκαλέσει περιέργεια και συζήτηση.

Δεν είναι το κέρμα του 1 ή των 2 ευρώ που έχουμε συνηθίσει, αλλά ένα νέο κομμάτι που έχει νομική αξία και μπορεί να χρησιμοποιηθεί όπως όλα τα άλλα κέρματα. Η ιδιαιτερότητα του όμως είναι ότι η κυκλοφορία του θα είναι περιορισμένη, γεγονός που το κάνει ακόμα πιο ενδιαφέρον, με την επιλογή της αξίας των 7.50€ να μην είναι τυχαία.

Εντάσσεται σε ένα πολύ συγκεκριμένο πλαίσιο, το οποίο στοχεύει να γιορτάσει έναν ιδιαίτερο δεσμό με το παρελθόν και με έναν συγκεκριμένο συμβολισμό που αφορά τον πολιτισμό μιας χώρας. Πώς θα μπορούσαμε όμως να το χρησιμοποιήσουμε αν έπεφτε στα χέρια μας;

Παρόλο που έχει νόμιμη ονομαστική αξία, αυτό το νόμισμα δεν θα είναι κοινό για τους πολίτες και αυτό σημαίνει ότι δεν θα είναι εύκολα διαθέσιμο και πολλοί μπορεί να μην το βρουν ποτέ. Αυτό το καθιστά τέλειο αντικείμενο για συλλέκτες.

Το κέρμα των 7.50 ευρώ θα κυκλοφορήσει στην πραγματικότητα σε περιορισμένη έκδοση, με μόνο 25.000 αντίτυπα διαθέσιμα προς πώληση.

Θα είναι δυνατή η αγορά του μόνο στην Πορτογαλία και μέσω της Banco de Portugal, η οποία διαχειρίζεται την έκδοση και διανομή αναμνηστικών κερμάτων. Θεωρητικά μπορεί να χρησιμοποιηθεί, αλλά είναι τόσο σπάνιο που περισσότερα θα άξιζε αν πωλούταν.

Ως αναμνηστικό νόμισμα, η αγοραστική του αξία μπορεί να ποικίλλει ανάλογα με τη ζήτηση συλλεκτών και τις νομισματικές συνθήκες της αγοράς. Αυτή τη στιγμή, η τιμή πώλησης δεν είναι ακριβώς κερδοφόρα και μπορεί να κυμαίνεται γύρω στα 12.50€, αλλά είναι σημαντικό να σημειωθεί ότι αυτές οι αξίες μπορεί να αλλάξουν με την πάροδο του χρόνου.

Επομένως, η αγορά του θα μπορούσε να αποτελέσει μια μικρή επένδυση.

Με πληροφορίες από lagazzettadiviareggio

Τι ισχύει

Αρχική πηγή του ισχυρισμού για την κυκλοφορία νομίσματος με αξία 7 ευρώ στην Ιταλία, μέσω της οποίας διαδόθηκε και στα ελληνικά Μέσα και κοινωνικά δίκτυα, αποτελεί δημοσίευμα της διαδικτυακής εφημερίδας La Gazzetta di Viareggio, η οποία καλύπτει κυρίως την περιοχή του Viareggio στη βορειοανατολική Ιταλία.

Προκειμένου να εξετάσουμε τους ισχυρισμούς, θα πρέπει πρώτα να δούμε τι ισχύει σχετικά με την κυκλοφορία αναμνηστικών και συλλεκτικών κερμάτων στην Ιταλία και γενικά στην Ευρώπη.

Η κυκλοφορία αναμνηστικών και συλλεκτικών νομισμάτων στις ευρωπαϊκές χώρες

Όπως έχουμε γράψει σε πρόσφατο άρθρο μας, με αφορμή τον ισχυρισμό για την ύπαρξη συλλεκτικού νομίσματος με τιμή πώλησης 12.000 ευρώ, η συλλογή νομισμάτων αποτελεί χόμπι εκατοντάδων ανθρώπων στην Ευρώπη και στην Ελλάδα. Στη σχετική ιστοσελίδα της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας και στην ιστοσελίδα της Τράπεζας της Ελλάδος για την έκδοση αναμνηστικών νομισμάτων, αναφέρεται πως κάθε χώρα μέλος του Ευρώ μπορεί να εκδίδει δύο αναμνηστικά κέρματα με ονομαστική αξία 2 ευρώ κάθε χρόνο. Τα νομίσματα αυτά, αν και μπορούν να χρησιμοποιηθούν για συναλλαγές, προορίζονται κυρίως για συλλέκτες:

Κάθε χώρα που χρησιμοποιεί το ευρώ ως επίσημο νόμισμά της μπορεί να εκδίδει δύο αναμνηστικά κέρματα τον χρόνο. Τα κέρματα αυτά έχουν τα ίδια χαρακτηριστικά, τις ίδιες ιδιότητες και την ίδια κοινή όψη με τα κέρματα των 2 ευρώ που βρίσκονται σε κυκλοφορία. Διαφέρουν μόνο ως προς το αναμνηστικό σχέδιο που απεικονίζεται στην εθνική τους όψη. Αναμνηστικά κέρματα εκδίδονται αποκλειστικά στην ονομαστική αξία των 2 ευρώ.

Τα αναμνηστικά κέρματα των 2 ευρώ έχουν ισχύ νόμιμου χρήματος σε όλη τη ζώνη του ευρώ, δηλαδή μπορούν να χρησιμοποιούνται –και πρέπει να γίνονται αποδεκτά– όπως κάθε άλλο κέρμα ευρώ.

Τα αναμνηστικά κέρματα εκδίδονται στην πλειονότητά τους για τον εορτασμό ιστορικών επετείων ή για να προσελκύσουν το ενδιαφέρον σε σύγχρονα γεγονότα πολιτιστικής σημασίας. Για παράδειγμα, το πρώτο αναμνηστικό κέρμα των 2 ευρώ εκδόθηκε από την Ελλάδα για τον εορτασμό των Ολυμπιακών Αγώνων της Αθήνας το 2004.

Ενώ η ΕΚΤ είναι υπεύθυνη για την έγκριση της μέγιστης ποσότητας κερμάτων που μπορεί να εκδίδει κάθε χώρα, συμπεριλαμβανομένων των αναμνηστικών κερμάτων, ο σχεδιασμός και η έκδοσή τους εξακολουθούν να εμπίπτουν στην αρμοδιότητα των εθνικών αρχών.

Επιπροσθέτως, όπως αναφέρει η ιστοσελίδα της Τράπεζας της Ελλάδος, τα κράτη-μέλη εκδίδουν επίσης αμιγώς συλλεκτικά νομίσματα με αγοραία αξία σημαντικά μεγαλύτερη από την ονομαστική τους αξία. Τα νομίσματα αυτά δεν προορίζονται για κυκλοφορία ούτε για χρήση σε συναλλαγές, ενώ για να αποφευχθεί οποιαδήποτε σύγχυση στους πολίτες, διαφέρουν σημαντικά στο σχεδιασμό και τα υλικά κατασκευής από τα κέρματα τα οποία βρίσκονται σε κυκλοφορία:

Τα συλλεκτικά νομίσματα ευρώ εκδίδονται επισήμως από τα κράτη-μέλη, αλλά δεν προορίζονται για κυκλοφορία. Έχουν ονομαστική αξία, η οποία είναι πάντοτε διαφορετική από εκείνη των κυκλοφορούντων κερμάτων, όπως επίσης και η παράσταση που απεικονίζεται σε αυτά.

Ενώ τα κυκλοφορούντα κέρματα αποτελούν νόμιμο χρήμα σε ολόκληρη τη ζώνη του ευρώ, τα συλλεκτικά νομίσματα αποτελούν νόμιμo χρήμα μόνο στη χώρα έκδοσής τους. Τα νομίσματα αυτά σπανίως χρησιμοποιούνται για πληρωμές, διότι η αγοραία αξία τους είναι συνήθως πολύ υψηλότερη από την ονομαστική τους αξία και πολλά από αυτά κατασκευάζονται από πολύτιμα μέταλλα όπως ο χρυσός ή ο άργυρος.

Για να αποφεύγεται οποιαδήποτε σύγχυση στο κοινό, τα τεχνικά χαρακτηριστικά των συλλεκτικών νομισμάτων διαφέρουν από εκείνα των κερμάτων που προορίζονται για κυκλοφορία. Από τις τρεις τεχνικές παραμέτρους των νομισμάτων, δηλαδή το χρώμα, τη διάμετρο, και το βάρος, τουλάχιστον οι δύο θα πρέπει να είναι διαφορετικές από εκείνες των κερμάτων που προορίζονται για κυκλοφορία.

Όπως συμβαίνει και με τα συλλεκτικά νομίσματα, τα αναμνηστικά νομίσματα εκδίδονται σε περιορισμένο αριθμό. Αυτό έχει σαν συνέπεια πολλές φορές η πραγματική τους αξία να είναι υψηλότερη από την ονομαστική τους αξία (δηλαδή από την αξία που αναγράφεται σε αυτά) παρά το γεγονός πως τα αναμνηστικά νομίσματα μπορούν να χρησιμοποιηθούν για συναλλαγές, αφού αποκτούν επιπλέον συλλεκτική αξία για τους συλλέκτες νομισμάτων.

Στα παρακάτω παραδείγματα βλέπουμε πως το αναμνηστικό νόμισμα για την 150η επέτειο από τη γέννηση του Κωνσταντίνου Καραθεοδωρή, με ονομαστική αξία 2 ευρώ, αλλά και το συλλεκτικό κέρμα «Μύθοι του Αισώπου – Ο λαγός και η χελώνα», με ονομαστική αξία 1.5 ευρώ, έχουν και τα δύο μεγαλύτερη πραγματική αξία, 3,15 ευρώ και 22,75 ευρώ αντίστοιχα:

Στην περίπτωση του κέρματος «Μύθοι του Αισώπου – Ο λαγός και η χελώνα» μάλιστα, είναι εμφανές πως ο σχεδιασμός του διαφέρει σημαντικά από τα νομίσματα που κυκλοφορούν στην Ελλάδα, προκειμένου να μην χρησιμοποιηθούν από λάθος σε συναλλαγή.

Για το χόμπι της συλλογής νομισμάτων υπάρχουν αρκετοί ιστότοποι που παραθέτουν κατάλογους νομισμάτων και σημαντικές πληροφορίες για αυτά, όπως την αναγραφόμενη και πραγματική αξία τους, τον αριθμό κοπής (κυκλοφορίας) τους και λοιπές λεπτομέρειες για τον σχεδιασμό τους. Ένας από αυτούς είναι το uCoin, μια βάση δεδομένων η οποία παραθέτει όλα τα νομίσματα κυκλοφορίας, καθώς και τα αναμνηστικά και συλλεκτικά νομίσματα κάθε χώρας.

Σε αναζήτησή μας για τα νομίσματα που κυκλοφορούν στην Ιταλία, δεν εντοπίσαμε κάποιο νόμισμα με ονομαστική αξία 7 ευρώ. Ακόμα και τα συλλεκτικά νομίσματα που κυκλοφορούν στη χώρα, τα οποία όπως προαναφέραμε δεν προορίζονται για συναλλαγές, διαθέτουν ονομαστικές αξίες των 3 ευρώ, 5 ευρώ, 10 ευρώ, 20 ευρώ, και 50 ευρώ.

Ανάλογοι κατάλογοι παρατίθενται επίσης σε καταστήματα αγοράς συλλεκτικών νομισμάτων, όπως το Collector’s Shop International και το Numista. Όπως συμβαίνει και με την πλατφόρμα της uCoin, πουθενά στα εν λόγω καταστήματα δεν αναφέρεται κάποιο ιταλικό νόμισμα με αξία 7 ευρώ.

Τα Ellinika Hoaxes επικοινώνησαν με τον κ. Συβριδάκη, ιδιοκτήτη του καταστήματος Collector’s Shop International, ο οποίος μας δήλωσε το εξής:

«Ούτε 4ευρο που γράφουν ότι ήδη έχει κοπεί, ούτε 7 ευρο έχει κοπεί, ούτε πρόκειται να κοπεί, τουλάχιστον όχι άμεσα»

Hoax με χρήση ψηφιακά επεξεργασμένης εικόνας το κέρμα των 7 ευρώ

Εκτός από τα καταστήματα και τις βάσεις δεδομένων συλλεκτών, η ύπαρξη νομίσματος αξίας 7 ευρώ δεν αναφέρεται στη σελίδα ανακοινώσεων του Υπουργείου Οικονομικών της Ιταλίας, ούτε στον πλέον πρόσφατο επίσημο κατάλογο νομισμάτων της χώρας. Σύμφωνα με σχετικό δημοσίευμα του ιστότοπου italiani.it, δεν υπάρχουν σχέδια για την κυκλοφορία ενός νομίσματος των 7 ευρώ στην Ιταλία, ενώ η εικόνα του κέρματος που συνοδεύει τον υπό εξέταση ισχυρισμό φαίνεται να είναι προϊόν επεξεργασίας:

Πολλοί στα social media κάνουν λόγο για έναρξη ισχύος την 1η Ιανουαρίου. Ωστόσο, δεν υπάρχουν επίσημα σχέδια για έκδοση κέρματος 7 ευρώ στην κυκλοφορία. […] Στην πραγματικότητα, αναμνηστικά κέρματα ονομαστικής αξίας 7 ευρώ μπορεί να υπάρχουν, αλλά είναι συλλεκτικά και δεν χρησιμοποιούνται ως νόμισμα. Η τρέχουσα διάδοση της είδησης φαίνεται να είναι αποτέλεσμα γραφικής επεξεργασίας, που πιθανότατα δημιουργήθηκε με τεχνητή νοημοσύνη.

Παράλληλα, δημοσίευμα του Ιταλικού πρακτορείου ειδήσεων DIRE επισημαίνει ότι, παρά το γεγονός πως αναμνηστικά, συλλεκτικά κέρματα με ονομαστική αξία 7,5 ευρώ έχουν κυκλοφορήσει στην Πορτογαλία, η πρόσφατη είδηση της κυκλοφορίας νομίσμα 7 ευρώ στην Ιταλία αποτελεί hoax. Το δημοσίευμα επίσης επικαλείται έρευνα του ιταλικού Open, από την οποία προκύπτει πως έγινε επεξεργασία της εικόνας του κέρματος των δύο ευρώ από την καταχώρηση στη Wikipedia ώστε να φαίνεται σαν αυτό να έχει αναγραφόμενη αξία 7 ευρώ:

Δεν θα υπάρξει κέρμα των επτά ευρώ το 2025: δεν υπάρχουν νέα στις επίσημες ιστοσελίδες (της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, καθώς και των υπουργείων των διαφόρων ευρωπαϊκών χωρών) σχετικά με την έκδοση αυτού του κέρματος ή κάποιου παρόμοιου. Οι ειδήσεις που κυκλοφορούν είναι εμπνευσμένες, αφενός, από κάποια αναμνηστικά (άρα συλλεκτικά) κέρματα των 7,5 ευρώ που έχουν εκδοθεί στην Πορτογαλία όλα αυτά τα χρόνια για διάφορους λόγους (το 2020, για παράδειγμα, ένα κόπηκε αφιερωμένο στον αρχιτέκτονα Goncaklo Byrne και άλλο, με την εικόνα του χαρακτηριστικού τραμ στη Λισαβόνα, εκδόθηκε στις αρχές του 2024).

[…]

Από την άλλη, η κυκλοφορία αυτής της «φάρσας» ενισχύθηκε από το γεγονός ότι συνοδευόταν από μια εικόνα του κέρματος των 7 ευρώ, από κάθε άποψη παρόμοια με το κέρμα των 2 ευρώ. Και μάλιστα, όπως εξηγεί το Open το οποίο προέβη σε προσεκτική ανάλυση η εικόνα του κέρματος στην πραγματικότητα προέρχεται από ένα φωτομοντάζ που δημιουργήθηκε (όχι τέλεια, στην πραγματικότητα) με πηγή την εικόνα του κέρματος των 2 ευρώ που βρίσκεται στη Wikipedia.

Στις εικόνες που δημοσίευσε το Ιταλικό Open, φαίνεται ξεκάθαρα πως η εικόνα του υποτιθέμενου κέρματος των 7 ευρώ έχει υποστεί ψηφιακή επεξεργασία, βάσει της καταχώρησης εικόνας του νομίσματος 2 ευρώ που βρίσκεται στη Wikipedia:

Το συλλεκτικό κέρμα των 4 ευρώ ΔΕΝ θα εισαχθεί στην κυκλοφορία στην Ιταλία

Εκτός από τον υπό εξέταση ισχυρισμό για την κυκλοφορία νομίσματος των 7 ευρώ στην Ιταλία, συναντήσαμε και την είδηση της κυκλοφορίας κέρματος με αξία 4 ευρώ στην ίδια χώρα, η οποία ωστόσο πλαισιώνεται λανθασμένα.

Συγκεκριμένα, αναρτήσεις και δημοσιεύματα κάνουν λόγο για συλλεκτικό κέρμα με ονομαστική αξία 4 ευρώ το οποίο, όπως αναφέρουν, «μπαίνει άμεσα στην κυκλοφορία». Σύμφωνα με σχετική ανακοίνωση του Υπουργείου Οικονομικών της Ιταλίας, στις 8 Οκτωβρίου 2024 κυκλοφόρησε επετειακό κέρμα για την 80η επέτειο της αγροτικής οργάνωσης Coldiretti:

Το Υπουργείο Οικονομίας και Οικονομικών κυκλοφόρησε σήμερα ένα νόμισμα, που κόπηκε από το Istituto Poligrafico e Zecca dello Stato, για να τιμήσει την 80ή επέτειο του Coldiretti και να τιμήσει τη θεμελιώδη συμβολή του στην προώθηση της εθνικής γεωργίας και την προστασία των συμφερόντων των Ιταλών αγροτών. Αυτό είναι το πρώτο νόμισμα αξίας 4 ευρώ που κατασκευάστηκε ποτέ στην Ιταλία.

Το νόμισμα, σε ασήμι proof, ονομαστικής αξίας 4 ευρώ και περιορισμένης έκδοσης 3.500 τεμαχίων, είναι έργο του χαράκτη Zecca dello Stato, Emanuele Ferretti.

Ωστόσο, όπως βλέπουμε στην εικόνα του κέρματος που δημοσίευσε το Υπουργείο Οικονομίας και Οικονομικών, ο σχεδιασμός του διαφέρει σημαντικά από τα κέρματα τα οποία βρίσκονται σε κυκλοφορία, κάτι που όπως είδαμε προηγουμένως συμβαίνει μόνο με τα συλλεκτικά κέρματα:

Συνεπώς, με βάση τα όσα εξετάσαμε προηγουμένως, η ονομαστική αξία και ο σχεδιασμός του συγκεκριμένου κέρματος το καθιστά συλλεκτικό. Ως εκ τούτου δεν μπορεί να εισαχθεί στην κυκλοφορία της χώρας όπως λανθασμένα αναφέρουν αναρτήσεις και τίτλοι σχετικών δημοσιευμάτων.

Συμπέρασμα

Ο ισχυρισμός για την κυκλοφορία νομίσματος αξίας 7 ευρώ στην Ιταλία είναι ψευδής και βασίζεται σε επεξεργασμένη εικόνα ενός κοινού κέρματος των 2 ευρώ. Η ύπαρξη ενός νομίσματος με αξία 7 ευρώ ή 7,5 ευρώ δεν εντοπίζεται σε βάσεις δεδομένων συλλεκτών νομισμάτων, ούτε σε καταστήματα κοινών, αναμνηστικών και συλλεκτικών νομισμάτων.

Επιπροσθέτως, ο ισχυρισμός πως στην Ιταλία εισήχθη στην κυκλοφορία κέρμα των 4 ευρώ είναι παραπλανητικός. Σύμφωνα με την επίσημη ανακοίνωση του Υπουργείου Οικονομίας της χώρας αλλά και τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του νομίσματος, σε σχέση με τα τυπικά νομίσματα που κυκλοφορούν, το συγκεκριμένο νόμισμα είναι συλλεκτικό, σε μικρό αριθμό τεμαχίων, και δεν προορίζεται για εισαγωγή στην κυκλοφορία.

Πηγές που χρησιμοποιήθηκαν:

1. https://www.ecb.europa.eu/euro/coins/comm/html/index.el.html
2. https://www.bankofgreece.gr/euro/trapezogrammatia-kai-kermata-eyrw
3. https://el.ucoin.net/catalog/?country=italy
4. https://collector-shop.info/el/Italia-582/
5. https://www.numista.gr/el/italia-2/
6. https://www.de.mef.gov.it/en/dipartimento/news/
7. https://www.ipzs.it/docs/public/catalogo_collezione_numismatica_2024en.pdf
8. https://en.italiani.it/7-euro-coin-in-force-from-1st-January-viral-news-what-is-true/
9. https://www.dire.it/28-12-2024/1111449-moneta-7-euro-in-arrivo-fake-news/
10. https://www.open.online/2024/12/27/falsa-moneta-7-euro-fotomontaggio-fc/