Fact check: Παρανοήσεις για τον νέο Κ.Ο.Κ. – Τι ισχύει για τον χοντρό ρουχισμό, την κατανάλωση καφέ και τις σακούλες με ψώνια

Στις 13 Ιουνίου 2025 δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ 100/τεύχος Α΄/13.06.2025 ο νέος Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας (Ν. 5209/2025), ο οποίος είχε υπερψηφιστεί από τη Βουλή λίγες ημέρες νωρίτερα, στις 11 Ιουνίου. Με τον νέο αυτό νόμο αντικαταστάθηκε ο προηγούμενος Κώδικας που ίσχυε από το 1999 (Ν. 2696/1999 «Κύρωση του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας» ΦΕΚ Α’ 57/23.3.1999), φέρνοντας εκσυγχρονισμένες ρυθμίσεις και μέτρα για την οδική ασφάλεια. Ο νέος ΚΟΚ, σύμφωνα με το άρθρο 132 του, τέθηκε πλήρως σε ισχύ τρεις μήνες μετά τη δημοσίευσή του, στις 13 Σεπτεμβρίου 2025.

Περίπου έναν μήνα αργότερα, άρχισαν να κυκλοφορούν ευρέως στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, σε ενημερωτικές ιστοσελίδες αλλά και σε εκπομπές τηλεοπτικών δικτύων παρανοήσεις σχετικά με το περιεχόμενό του και ειδικότερα ως προς την επιβολή προστίμων για την κατανάλωση καφέ, τη χρήση χοντρού ρουχισμού ή ακόμη και τον σωστό τρόπο τοποθέτησης των σακουλών με ψώνια στην καμπίνα του αυτοκινήτου κατά την οδήγηση.

Συγκεκριμένα, διαδόθηκαν ισχυρισμοί ότι ο νέος Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας απαγορεύει στους οδηγούς να καταναλώνουν καφέ κατά την οδήγηση, να αφήνουν σακούλες με ψώνια μέσα στο αυτοκίνητο αντί να τις τοποθετούν στο πορτμπαγκάζ, καθώς και να οδηγούν φορώντας χοντρό μπουφάν.

Παρότι στον εξεταζόμενο νόμο δεν προβλέπεται τίποτα από τα ανωτέρω, και ενώ το Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών έχει ήδη εκδώσει ανακοίνωση για να διαψεύσει τις σχετικές ανακρίβειες, εξακολουθούν να κυκλοφορούν παραπλανητικά δημοσιεύματα.

Για τον λόγο αυτό, θεωρείται απαραίτητο να αποσαφηνιστεί τι πραγματικά ισχύει και τι όχι.

Ενδεικτικά παραδείγματα διάδοσης των ψευδών ισχυρισμών σε κοινωνικά δίκτυα και ιστοσελίδες:

Ανακρίβειες σχετικά με τον νέο ΚΟΚ μεταδόθηκαν και σε ρεπορτάζ των τηλεοπτικών σταθμών ΕΡΤ και Action 24.

ΕΡΤ

Action 24

Ωστόσο, αξίζει να σημειωθεί ότι, μετά τη διάψευση από το αρμόδιο Υπουργείο, και οι δύο σταθμοί προχώρησαν στη δημοσιοποίηση της σχετικής ανακοίνωσης. Η ΕΡΤ το έκανε μέσω άρθρου στην ιστοσελίδα της (αρχειοθετημένο εδώ), ενώ το Action 24 αναφέρθηκε εκ νέου στο θέμα σε μεταγενέστερη εκπομπή του.

Διάψευση από Action 24

Αποδόμηση του ισχυρισμού

Σε επικοινωνία των Ellinika Hoaxes με το Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών, κοινοποιήθηκε η παρακάτω ανακοίνωση, με την οποία διαψεύδονται τα υπό εξέταση δημοσιεύματα.

Η ανακοίνωση

Διευκρινίσεις σχετικά με δημοσιεύματα για τον νέο Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας (ν. 5209/2025)

Με αφορμή ανακριβή δημοσιεύματα που κυκλοφορούν σχετικά με δήθεν πρόστιμα για καθημερινές συνήθειες οδηγών, διευκρινίζονται τα εξής:

Οδήγηση με χοντρό μπουφάν

Σε κανένα σημείο του νέου Κ.Ο.Κ. δεν αναφέρεται ότι η χρήση χοντρού μπουφάν επισύρει διοικητικές κυρώσεις. Καμία τέτοια απαγόρευση δεν υφίσταται.

Σε κανένα σημείο του νέου Κ.Ο.Κ. δεν απαγορεύεται η χρήση των ειδικών θηκών για τοποθέτηση καφέ ή νερού. Ούτε απαγορεύεται η κατανάλωση νερού ή καφέ στο αυτοκίνητο.

Τι προβλέπει ο Κ.Ο.Κ.

– Η μόνη σχετική πρόβλεψη (στο Άρθρο 17 παρ. 2) αναφέρει ότι ο οδηγός πρέπει να έχει πλήρη ελευθερία κινήσεων για την ασφαλή οδήγηση.

– Η συγκεκριμένη υποχρέωση ίσχυε και στον προηγούμενο Κ.Ο.Κ. (ν. 2696/1999) χωρίς να έχει παρερμηνευτεί από τα αρμόδια ελεγκτικά όργανα. Συνεπώς, δεν απαγορεύεται η οδήγηση με μπουφάν ή ο καφές και το νερό στο αυτοκίνητο.

Σακούλες σουπερμάρκετ στα καθίσματα/ καμπίνα του αυτοκινήτου

Σε κανένα σημείο του νέου Κ.Ο.Κ. δεν αναφέρεται ότι απαγορεύεται η τοποθέτηση σακούλας με ψώνια στις θέσεις του αυτοκινήτου.

Τι προβλέπει ο Κ.Ο.Κ.

– Αυτό που προβλέπεται (στο Άρθρο 36 παρ. 4) είναι ότι το φορτίο πρέπει να είναι ασφαλώς τοποθετημένο, ώστε να μην παρεμποδίζει την οδήγηση ή την ορατότητα και να μην θέτει σε κίνδυνο επιβάτες ή τρίτους.

– Συνιστάται, όπου είναι εφικτό, η χρήση του πορτ μπαγκάζ.

Καμία από τις παραπάνω ενέργειες δεν επισύρει πρόστιμο, εφόσον δεν παραβιάζονται οι βασικοί κανόνες ασφαλούς οδήγησης.

Πράγματι, από την εξέταση του νόμου Ν. 5209/2025 δεν προκύπτει καμία διάταξη που να αναφέρεται στον ενδεδειγμένο ρουχισμό του οδηγού ή, ειδικότερα, στη μη χρήση χοντρού μπουφάν.

Παράλληλα, σε κανένα σημείο του νέου Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας δεν υπάρχει απαγόρευση για τη χρήση ειδικών θηκών τοποθέτησης ροφημάτων, όπως καφέ ή νερού, ούτε για την κατανάλωσή τους κατά την οδήγηση.

Η μόνη σχετική αναφορά περιλαμβάνεται στο Άρθρο 17 παρ. 2, το οποίο ορίζει ότι ο οδηγός οφείλει να έχει «πλήρη ελευθερία κινήσεων» ώστε να εξασφαλίζεται η ασφαλής οδήγηση.

Επίσης, δεν υπάρχει καμία διάταξη που να απαγορεύει την τοποθέτηση σακούλας με ψώνια στις θέσεις του αυτοκινήτου.

Το Άρθρο 36 παρ. 4 προβλέπει ότι το φορτίο πρέπει να είναι σωστά και ασφαλώς τοποθετημένο, ώστε να μην παρεμποδίζει την οδήγηση ή την ορατότητα και να μην θέτει σε κίνδυνο τους επιβάτες ή τρίτους.

Συμπέρασμα

Ο διακινούμενος ισχυρισμός, σύμφωνα με τον οποίο ο νέος Κ.Ο.Κ. που ψηφίστηκε το 2025 προβλέπει την επιβολή προστίμων για απλές καθημερινές συνήθειες των οδηγών, είναι ψευδής. Συγκεκριμένα, δεν ισχύει ότι απαγορεύεται η κατανάλωση καφέ, η τοποθέτηση σακουλών με ψώνια στο κάθισμα του συνοδηγού ή στα πίσω καθίσματα, ούτε ότι η ενδυμασία με χοντρό μπουφάν επιφέρει πρόστιμο.

Αυτό προκύπτει τόσο από την εξέταση του νέου Κ.Ο.Κ., ο οποίος δεν προβλέπει καμία τέτοια διάταξη, όσο και από τη διάψευση που απέστειλε το Υπουργείο Μεταφορών και Υποδομών, κατόπιν σχετικού αιτήματος των Ellinika Hoaxes, καθώς και σε άλλα μέσα ενημέρωσης που τη δημοσίευσαν.

Πηγές που χρησιμοποιήθηκαν για το άρθρο:

1. https://media.ellinikahoaxes.gr/uploads/2025/10/fek_a_100_2025.pdf,
2. https://media.ellinikahoaxes.gr/uploads/2025/10/fek_a_57_1999.pdf,
3. https://www.kodiko.gr/nomothesia/document/1181157/nomos-5209-2025,
4. https://www.kodiko.gr/nomothesia/document/46357/nomos-2696-1999.