Η φωτογραφία αυτή δεν προέρχεται από το Ιράν αλλά από τον Καναδά

Σημαντική διάδοση γνωρίζει, τις τελευταίες ημέρες, μια εμβληματική φωτογραφία που συνδέεται με τις μαζικές διαδηλώσεις που λαμβάνουν χώρα στο Ιράν από τον περασμένο Δεκέμβριο κατά του καθεστώτος της χώρας, επικεφαλής του οποίου είναι ο θρησκευτικός ηγέτης Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ. Ωστόσο, όπως θα εξετάσουμε στο παρόν άρθρο, η συγκεκριμένη φωτογραφία δεν προέρχεται από το Ιράν, όπως ισχυρίζονται δημοσιεύματα και αναρτήσεις στα Μέσα Κοινωνικής Δικτύωσης, αλλά από τον Καναδά.

Η υπό εξέταση φωτογραφία προβάλλεται σε δημοσιεύματα όπως αυτά που συναντάμε στους ιστότοπους ianatropi.gr και eltv.news, καθώς και σε αναρτήσεις στα κοινωνικά δίκτυα:

Η φωτογραφία προβλήθηκε επίσης στον τηλεοπτικό σταθμό MEGA την Παρασκευή 9 Ιανουαρίου 2026, στην εκπομπή Live News με τον Νίκο Ευαγγελάτο:

Η περιγραφή του κ. Ευαγγελάτου, ο οποίος αναφέρει την επικινδυνότητα μιας τέτοιας πράξης υπό το παρόν καθεστώς του Ιράν, δίνει την εσφαλμένη εντύπωση πως οι φωτογραφίες στο σύνολό τους, συμπεριλαμβανομένης της εξεταζόμενης φωτογραφίας, προέρχονται από το εσωτερικό της χώρας:

Αυτό που βλέπετε εδώ, είναι γυναίκες, θυμίζω στο καθεστώς αυτό οι γυναίκες είναι κάτω και από τα ζώα. Είναι γυναίκες λοιπόν, οι οποίες έχουν πετάξει τη μαντίλα και οι οποίες ανάβουν τσιγάρο, αυτά είναι εγκληματικά πράγματα στο Ιράν, έτσι; Δεν […] δεν μπορεί να κυκλοφορήσει γυναίκα, μπούρκες και πάει λέγοντας. Με τη φωτογραφία του Αγιατολάχ Χαμενεΐ να καίγεται και με αυτήν να ανάβουν το τσιγάρο τους. Αυτές οι εικόνες έχουν γίνει viral παντού. Είναι εικόνες που μεταδίδονται και αναμεταδίδονται προσπαθώντας να δείξουν στον έξω κόσμο ότι οι άνθρωποι εκεί θέλουν να απαλλαγούν από αυτή τη φρίκη που ζουν. Εδώ βλέπετε άνδρες να καίνε τις φωτογραφίες. Το πιο σημαντικό όμως, ίσως το πιο ενδεικτικό, η πιο δυνατή εικόνα είναι με τις γυναίκες, νέες γυναίκες, αυτές τις φωτογραφίες που είδαμε εδώ. Μια γυναίκα με αυτή την εμφάνιση στο Ιράν θα εξαφανιζόταν σε κάποια φυλακή σε χρόνο dt.

Αρχική πηγή της φωτογραφίας είναι ανάρτηση από τον λογαριασμό Morticia Adams (@melianouss) στο Χ, με ημερομηνία 8 Ιανουαρίου 2026:

Σε κάποιες περιπτώσεις μάλιστα, λογαριασμοί στα κοινωνικά δίκτυα παρουσιάζουν την ίδια φωτογραφία «βελτιωμένη» μέσω τεχνητής νοημοσύνης:

Ο λογαριασμός @melianouss επίσης ανάρτησε το παρακάτω βίντεο, στο οποίο βλέπουμε τη στιγμή της λήψης της φωτογραφίας:

Στην αρχή του βίντεο μάλιστα ακούγεται ο βιντεολήπτης να δίνει οδηγίες στην κοπέλα, στην περσική γλώσσα (از اونور δηλαδή «από εκεί»), για το σημείο στο οποίο να ακουμπήσει τη φωτογραφία στον αναπτήρα της.

Τι ισχύει

Στο πλαίσιο των διαδηλώσεων κατά του θεοκρατικού καθεστώτος του Ιράν, η συγκεκριμένη φωτογραφία έχει αποκτήσει εμβληματικό χαρακτήρα, ωστόσο δεν προέρχεται από εκεί. Όπως εξηγεί, σε ανάλυσή του, ο αναλυτής πληροφοριών από ανοιχτές πηγές (OSINT) και εκπαιδευτής μέσων ενημέρωσης Tal Hagin, η υπό εξέταση φωτογραφία δεν τραβήχτηκε στο Ιράν αλλά στο Richmond Hill του Καναδά.

Χρησιμοποιώντας ως σημείο αναφοράς το κτίριο που εμφανίζεται πίσω από την κοπέλα στο βίντεο, το κτίριο της Δημοτικής Βιβλιοθήκης Oak Ridges, όπου στεγάζονται τα γραφεία του York Region District School Board και του Dr. Bette Stephenson Centre for Learning, εντόπισε το σημείο της λήψης της φωτογραφίας σε χώρο στάθμευσης (χάρτης) στο Richmond Hills του Καναδά:

Την τοποθεσία της λήψης επιβεβαίωσε με τη σειρά του και ο δημοσιογράφος του οργανισμού επαλήθευσης ειδήσεων του Πορτογαλικού Πρακτορείου Ειδήσεων LUSA, Luís Galrão, σε ανάρτηση στο Χ αλλά και σε σχετικό άρθρο:

Η Lusa Verifica δεν έχει ακόμη καταφέρει να προσδιορίσει την προέλευση και το πλαίσιο στο οποίο τραβήχτηκε η φωτογραφία, αλλά κατάφερε να την εντοπίσει γεωγραφικά σε ένα πάρκινγκ σε μια περιοχή εστιατορίου στο Oak Ridges, Richmond Hill, κοντά στο Τορόντο του Καναδά.

Σε αυτήν την περίπτωση, οι αρχικές αντίστροφες αναζητήσεις εικόνων βρήκαν τη φωτογραφία μόνο σε δύο ή τρεις διαφορετικές μορφές, αλλά καμία δεν κατάφερε να προσδιορίσει την τοποθεσία. Για να το κάνει αυτό, η Lusa Verifica χρησιμοποίησε τη δωρεάν έκδοση του εργαλείου Airbrush για να αφαιρέσει το κορίτσι από το κέντρο της εικόνας, προκειμένου να προσπαθήσει να πλησιάσει την πρόσοψη του κτιρίου που φαίνεται στο φόντο.

Μετά από αυτό το αποτέλεσμα που ελήφθη με τη βοήθεια αυτού του εργαλείου τεχνητής νοημοσύνης, πραγματοποιήθηκαν νέες αντίστροφες αναζητήσεις εικόνων χρησιμοποιώντας το Google Lens και ένα από τα αποτελέσματα υπέδειξε μια πιθανή αντιστοιχία με το κτίριο της Δημόσιας Βιβλιοθήκης Oak Ridges στο Richmond Hill: https://archive.ph/2ASni.

Αυτή η υπόθεση επιβεβαιώθηκε μέσω των Χαρτών Google, και συγκεκριμένα μέσω της προβολής δρόμου ή Street View, η οποία μας επέτρεψε να εντοπίσουμε και να επιβεβαιώσουμε ότι το κτίριο στην viral φωτογραφία είναι πράγματι αυτό της βιβλιοθήκης, καθώς και να εντοπίσουμε το σημείο όπου τραβήχτηκε η φωτογραφία σε αυτό το πάρκινγκ ενός food court, με κοινά στοιχεία με τη φωτογραφία όπως ο κάδος απορριμμάτων, ο φράχτης, όλη η σήμανση της περιοχής και η βιβλιοθήκη στο φόντο: https://maps.app.goo.gl/o5wL4ksoscqux4yG8.

Όπως αναφέρει το LUSA, στην πόλη ζει μια μεγάλη κοινότητα Ιρανών προσφύγων [πηγή 1][πηγή 2][πηγή 3], οι οποίοι τα τελευταία χρόνια έχουν επίσης πραγματοποιήσει διαμαρτυρίες κατά των παραβιάσεων των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στο Ιράν [πηγή 1][πηγή 2]. Αυτό το γεγονός εντάσσει την φωτογραφία και την πράξη της κοπέλας στο πλαίσιο των πρόσφατων διαμαρτυριών και διαδηλώσεων κατά του καθεστώτος του Χαμενεΐ, ωστόσο ο ισχυρισμός πως αυτή προέρχεται από το Ιράν είναι παραπλανητικός.

Το γεγονός αυτό, βέβαια, δεν αναιρεί ούτε μειώνει τη σημασία των διαδηλώσεων, ωστόσο η παραπλανητική παρουσίαση οπτικοακουστικού υλικού μπορεί να οδηγήσει ακόμα και στην απόρριψή τους, επηρεάζοντας έτσι αρνητικά τη σημασία των γεγονότων. Συγκεκριμένα, όπως χαρακτηριστικά δήλωσε ο αναλυτής Tal Hagin απαντώντας σε σχετικό σχόλιο, η χρήση παραπλανητικών φωτογραφιών στο πλαίσιο σημαντικών γεγονότων συχνά οδηγεί σε απόρριψη και δυσφήμιση τους:

Η ακριβής αφήγηση των γεγονότων αφαιρεί τη δυνατότητα από άτομα με κακές προθέσεις να δυσφημίσουν το μήνυμά σας.

Αυτή είναι η αρχή και το τέλος του στόχου μου μου όσον αφορά αυτού του είδους τις διορθώσεις.

Ξανά και ξανά βλέπω ισχυρά, παθιασμένα μηνύματα από ακτιβιστές και καλογραμμένες αναφορές από δημοσιογράφους να απορρίπτονται και να χαρακτηρίζονται ως απάτες λόγω απλών λαθών.

Συμπέρασμα

Αν και η υπό εξέταση φωτογραφία, καθώς και η πράξη της απεικονιζόμενης κοπέλας, έχει αποκτήσει εμβληματικό χαρακτήρα, στο πλαίσιο των διαδηλώσεων κατά του καθεστώτος του Αλί Χαμενεΐ στο Ιράν, στην πραγματικότητα έχει ληφθεί στον Καναδά, σε πόλη στην οποία ζει κοινότητα Ιρανών προσφύγων.

Πηγές που χρησιμοποιήθηκαν

1. https://www.megatv.com/etvshows/2227225/09-01-26-2/
2. https://www.kathimerini.gr/world/564014605/iran-mazikes-diadiloseis-kai-akraia-katastoli-ayxanontai-diarkos-oi-nekroi/
3. https://x.com/melianouss/status/2009161771110862931
4. https://x.com/melianouss/status/2009614783134449688
5. https://x.com/talhagin/status/2009889053223858179
6. https://www.talhagin.com/
7. https://www2.yrdsb.ca/
8. https://www.hoodq.com/schools/richmond-hill-on/oak-ridges/dr-bette-stephenson-centre-for-learning
9. https://maps.app.goo.gl/WBBBC8HR4AHtTPci8
10. https://maps.app.goo.gl/AG2eMRDM1mfYS4kt5
11. https://maps.app.goo.gl/bJf7BzwHXhkhbbU88
12. https://x.com/LGalrao/status/2009635006008979463
13. https://combatefakenews.lusa.pt/e-falso-que-imagem-viral-de-rapariga-a-acender-cigarro-com-foto-do-ayatollah-tenha-sido-tirada-no-irao/
14. https://canada.constructconnect.com/dcn/news/projects/2017/12/photo-building-books
15. https://www.richmondhill.ca/en/news/who-are-the-people-of-richmond-hill.aspx
16. https://www.yorkregion.com/news/building-bridges-iranian-canadians-share-heartbreaking-stories-in-richmond-hill/article_adf22cb9-8cdd-53ee-b3e1-b6cd90a27a82.html
17. https://strongrh.ca/richmond-hill-community-gathers-to-honour-victims-of-flight-ps752/
18. https://www.yorkregion.com/news/the-time-has-come-for-revolution-thousands-gather-in-richmond-hill-to-rally-for-freedom/article_b35a0abf-2cde-5164-9168-a54bccb9e605.html
19. https://toronto.citynews.ca/2022/10/01/iran-freedom-rally-richmond-hill/
20. https://x.com/talhagin/status/2010063616981287194