Προϊόν AI το βίντεο που υποτίθεται απεικονίζει «χάρτινο ομοίωμα» του Μοτζτάμπα Χαμενεΐ

Κατά τη διάρκεια της πολεμικής σύγκρουσης μεταξύ της συμμαχίας ΗΠΑ-Ισραήλ και του Ιράν, ο Ανώτατος Ηγέτης της Ισλαμικής Δημοκρατίας, αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ, έχασε τη ζωή του μετά από πυραυλικό πλήγμα στις 28 Φεβρουαρίου 2026, με τον γιο του, Μοτζτάμπα Χαμενεΐ, να επιλέγεται ως ο διάδοχός του.

Στο πλαίσιο αυτό, διακινήθηκε ευρέως στην Ελλάδα ένα βίντεο, το οποίο συνοδεύτηκε από τον ισχυρισμό ότι, κατά την τελετή ανακοίνωσης της νέας ηγεσίας στο Ιράν, παρουσιάστηκε από ένα άτομο ένα «χάρτινο ομοίωμα» του Μοτζτάμπα Χαμενεΐ.

Το εξεταζόμενο βίντεο:

Παραδείγματα αναπαραγωγής του ισχυρισμού:

Ο ισχυρισμός διαδόθηκε ευρέως τόσο σε μέσα κοινωνικής δικτύωσης (Facebook, X, Instagram και TikTok) όσο και σε ιστοσελίδες (π.χ. εδώ, εδώ) και τηλεοπτικές εκπομπές.

Αποδόμηση του ισχυρισμού

Αρχικά, ο έλεγχος του υπό εξέταση υλικού με το εργαλείο Hive Moderation έδειξε ότι υπάρχει πιθανότητα 99,8% το βίντεο να έχει δημιουργηθεί με τεχνητή νοημοσύνη.

Παρόλα αυτά, εντοπίζονται και ορισμένες ιδιαίτερα χαρακτηριστικές οπτικές ασυνέπειες που υποδηλώνουν ότι το βίντεο δεν είναι αυθεντικό. Συγκεκριμένα, στο κάτω μέρος του πλάνου, τα χέρια του υποτιθέμενου κοινού είναι παραμορφωμένα, εμφανίζονται ξαφνικά ή κινούνται με αφύσικο τρόπο.

Πλαίσιο διάδοσης του ισχυρισμού

Στην πόλη Κομ του Ιράν, στις 9 Μαρτίου 2026, πραγματοποιήθηκε στο ιερό της Φατίμα αλ-Μασούμα η τελετή ανακοίνωσης της νέας ηγεσίας της χώρας. Σχετικά πλάνα αναρτήθηκαν από το ιρανικό κανάλι SNN.ir στο Χ (αρχειοθετημένα εδώ).

Στο εν λόγω βίντεο δεν εμφανίζεται ο ίδιος ο Mojtaba Khamenei, αλλά μόνο πορτρέτα του στολισμένα με λουλούδια, γεγονός που πυροδότησε δημόσια συζήτηση σχετικά με τους λόγους της απουσίας του από την τελετή ανακοίνωσης της ανάληψης των καθηκόντων του ως νέου, τρίτου Ανώτατου Ηγέτη του Ιράν. Σύμφωνα με δημοσιεύματα έγκριτων διεθνών ιστοσελίδων (NYT, Guardian) ο λόγος της απουσίας του ήταν τραυματισμός που υπέστη στην επίθεση που σκότωσε τον πατέρα του στις 28 Φεβρουαρίου. Με αφορμή την απουσία του, λοιπόν, κυκλοφόρησε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης το εξεταζόμενο βίντεο, με τον ισχυρισμό ότι στην τελετή παρουσιάστηκε το «χάρτινο ομοίωμά» του αντί για τον ίδιο.

Συμπέρασμα

Το βίντεο που εξετάζουμε, το οποίο υποτίθεται ότι απεικονίζει ένα «χάρτινο ομοίωμα» του νέου Ανώτατου Ηγέτη του Ιράν, Mojtaba Khamenei, κατά τη διάρκεια της τελετής ανακοίνωσης της ανάληψης της ηγεσίας, αποτελεί προϊόν τεχνητής νοημοσύνης. Αυτό προκύπτει τόσο από τα αυθεντικά πλάνα της τελετής, τα οποία παρουσιάζουν διαφορετικές εικόνες, όσο και από τις οπτικές ασυνέπειες που εμφανίζει το βίντεο.

Πηγές που χρησιμοποιήθηκαν για τη συγγραφή του άρθρου:

1. https://x.com/snntv_fa/status/2030800548111286589
2. https://www.theguardian.com/world/2026/mar/11/mojtaba-khamenei-was-hurt-in-strike-that-killed-his-father-irans-cyprus-ambassador-confirms