Ψευδές ότι ο Ουκρανός Πρόεδρος Ζελένσκι αγόρασε δύο γιοτ αξίας 75εκ. δολαρίων

Ποικίλες αναφορές κάνουν λόγο ότι ο Ουκρανός Πρόεδρος, Βολοντίμιρ Ζελένσκι, αγόρασε, μέσω πληρεξούσιου, δύο υπερπολυτελή γιοτ αξίας 75 εκατομμυρίων δολαρίων. Οι αναφορές βασίζονται σε βίντεο που κυκλοφόρησε και παρουσιάζει δύο συμβόλαια αγοραπωλησίας με αγοραστές τα αδέρφια Boris και Serhiy Shefir, φίλους και συνεργάτες του Ουκρανού προέδρου. Ωστόσο, η MYBA, η εταιρεία παροχής των συμβολαίων, αμφισβητεί ευθέως τη γνησιότητα των συγκεκριμένων εγγράφων, ενώ τα δύο γιοτ παραμένουν διαθέσιμα προς πώληση, όπως επιβεβαιώνουν και οι μεσιτικοί οίκοι Burgess και BenhMer, που αποτελούν τους αποκλειστικούς πωλητές των επίμαχων σκαφών.

Παραδείγματα αναρτήσεων και δημοσιεύσεων: iskra.gr, defencenet.gr, korakas-news.gr, periodista.gr, sinomosiologos.blogspot.com

Πλαίσιο

Σε ανάρτηση του χρήστη @KimDotcom στο Χ, η οποία συγκέντρωσε πάνω από 4 εκατομμύρια προβολές, διαβάζουμε τα εξής:

Ανατρέχοντας στο δημοσίευμα της ιστοσελίδας The Islander, η οποία επικαλείται έρευνα του δημοσιογράφου Shahzad Nasir, διαβάζουμε ενδεικτικά τα εξής:

[M]ια ανεξάρτητη δημοσιογραφική έρευνα έφερε στο φως μια πρωτοφανή επίδειξη χλιδής από τους στενότερους συνεργάτες του Προέδρου Volodymyr Zelenskyy. Ο Boris και ο Serhiy Shefir, δύο έμπιστοι του Zelenskyy, εμπλέκονται στην αγορά δύο υπερπολυτελών γιοτ, με συνολικό κόστος 75 εκατομμυρίων δολαρίων. Οι αγορές αυτές, που ολοκληρώθηκαν τον Οκτώβριο του 2023 στο Άμπου Ντάμπι και την Αντίμπ, εγείρουν σοβαρές ανησυχίες για διαφθορά στα υψηλότερα επίπεδα της ουκρανικής ηγεσίας. Η σπατάλη είναι ιδιαίτερα ανησυχητική δεδομένης της συγκυρίας: τα κεφάλαια αυτά, που πιθανώς προέρχονται από τη δυτική βοήθεια που διατέθηκε για την πολεμική προσπάθεια της Ουκρανίας κατά της Ρωσίας, φαίνεται να έχουν εκτραπεί για προσωπική πολυτέλεια, αναδεικνύοντας μια ανησυχητική (εγκληματική) κακή κατανομή των πόρων που προορίζονταν για την άμυνα του έθνους.

Το συγκεκριμένο άρθρο αναπαράχθηκε από ελληνικά blog, ενώ στη μεγάλη διάδοση των ισχυρισμών συνέβαλαν influencers και παρουσιαστές με μεγάλη επιρροή σε Tik Tok και YouTube, όπως η εκπομπή Redacted του Clayton Morris, η οποία παρουσιάζει σταθερά μια συνωμοσιολογική και φιλορωσική θεματική.

Τον ισχυρισμό αναπαρήγαγε και ο David Kurten, ηγέτης του δεξιού ευρωσκεπτικιστικού κόμματος της Βρετανίας “Heritage Party”, καθώς και πολλοί χρήστες στο Facebook. (Παραδείγματα εδώ κι εδώ).

Τι ισχύει

Οι ισχυρισμοί κάνουν λόγο για δύο διαφορετικά υπερπολυτελή γιοτ, το “Lucky Me”, μήκους άνω των 46 μέτρων, και το “My Legacy”, μήκους σχεδόν 56 μέτρων. Σύμφωνα με τους ισχυρισμούς, το πρώτο σκάφος φαίνεται να έχει αγοραστεί από τον Boris Shefir για 24,9 εκατομμύρια δολάρια στις 18 Οκτωβρίου 2023, ενώ το δεύτερο φέρεται να αγοράστηκε από τον Serhiy Shefir, στενό συνεργάτη του Ουκρανού προέδρου, για 49,75 εκατομμύρια δολάρια στις 25 Οκτωβρίου 2023. 

Η διαδικασία μεταβίβασης υποτίθεται πως επικυρώθηκε μέσα από δύο συμβόλαια αγοραπωλησίας, που εμφανίζονται ως εγκεκριμένα από τη Mediterranean Yacht Brokers Association (MYBA). Τα δύο αυτά έγγραφα παρουσιάστηκαν σε βίντεο που κυκλοφόρησε από τον Shazhad Nasir στο κανάλι του στο YouTube ως τεκμήρια του ισχυρισμού.

Ωστόσο, τα έγγραφα αυτά δεν είναι αυθεντικά, όπως θα δείξουμε στη συνέχεια.

Τα έγγραφα δεν είναι αυθεντικά

Η επίσημη φόρμα των συμβολαίων αγοραπωλησίας φέρει τον τίτλο “Memorandum of Agreement” (“Συμφωνία Πώλησης και Αγοράς“) και είναι εγκεκριμένη από την εταιρεία Mediterranean Yacht Brokers Association (MYBA). Ποια είναι, όμως, η εταιρεία αυτή;

“Η MYBA είναι ο δημιουργός των πιο σεβαστών και ευρέως χρησιμοποιούμενων συμβάσεων του κλάδου, της Συμφωνίας Πώλησης και Αγοράς MYBA (MoA) και της Συμφωνίας Ναύλωσης MYBA, οι οποίες μαζί με τα συναφή έγγραφά τους ενημερώνονται τακτικά καθώς οι κανονισμοί και η παγκόσμια αγορά αλλάζουν”, διαβάζουμε στην επίσημη ιστοσελίδα της MYBA.

Τα εξεταζόμενα έγγραφα, όμως, είναι από τον Φεβρουάριο του 2005, για δύο αγοραπωλησίες που φαίνεται πως πραγματοποιήθηκαν τον Οκτώβριο του 2023.

Μάλιστα, η συγκεκριμένη φόρμα συμβολαίων με τίτλο “Συμφωνία Πώλησης και Αγοράς MYBA (MoA)” εντοπίζεται ελεύθερη στο διαδίκτυο, χωρίς να χρειαστεί να ανατρέξουμε στην επίσημη ιστοσελίδα της εταιρείας, κάτι που σημαίνει ότι είναι προσβάσιμη στον καθένα. Μπορείτε να τη δείτε σε υψηλή ανάλυση εδώ, εδώ κι εδώ.

Κατά την προσεκτική εξέταση του εγγράφου, διαπιστώσαμε ότι ως ημερομηνία επικαιροποίησης του συμβολαίου, δίπλα στο όνομα της εταιρείας και τη δήλωση πνευματικής ιδιοκτησίας, αναφέρεται ο “Φεβρουάριος 2005”, πληροφορία που έχει αποκοπεί από τα παρουσιαζόμενα έγγραφα.

“Η Myba δεν είναι σε θέση να προσδιορίσει αν τα έγγραφα που παρουσιάζονται είναι αυθεντικά ή όχι. Σίγουρα έχουν τροποποιηθεί και είναι ελλιπή. Είναι επίσης μια παλιά έκδοση, πριν από το 2012“, δήλωσε στο Open Online η Jane Adligton-Brumer, Γενική Γραμματέας της MYBA.

Η παλαιότητα, ωστόσο, των εγγράφων γίνεται φανερή και από το λογότυπο της εταιρείας (ιστιοφόρο που πλαισιώνεται από μία ζυγαριά), όπως εμφανίζεται στα εξεταζόμενα έγγραφα, το οποίο δεν ταυτίζεται με το σημερινό λογότυπο της MYBA.

Το σημερινό λογότυπο της εταιρείας, όπως εμφανίζεται στην ιστοσελίδα της:

Το 2014, η εταιρεία είχε διαφορετικό λογότυπο:

Και το 2007 εντοπίζουμε ένα ακόμα πιο παλιό λογότυπο, που είναι ακριβώς το ίδιο (ιστιοφόρο που πλαισιώνεται από μία ζυγαριά) με αυτό στα εξεταζόμενα έγγραφα αγοραπωλησίας, κάτι που επιβεβαιώνει τη δήλωση της MYBA ότι η εξεταζόμενη φόρμα αποτελεί έκδοση που κυκλοφορούσε πριν το 2012.

Επιπλέον, εκπρόσωπος της MYBA επεσήμανε στο ενημερωτικό κανάλι του YouTube eSysman SuperYachts, το οποίο εξειδικεύεται πάνω σε ζητήματα της αγοράς των πολυτελών σκαφών, πως οποιαδήποτε αλλαγή σε ένα συμβόλαιο αγοραπωλησίας δεν γίνεται ποτέ πάνω στο αρχικό έγγραφο καθαυτό, αλλά σε ξεχωριστή φόρμα που προστίθεται στα επίσημα αρχικά έγγραφα (addendum – πρόσθετη πράξη).

Αντίθετα, τα εξεταζόμενα συμβόλαια αγοραπωλησίας παρουσιάζουν συγκεκριμένες παραλείψεις και τροποποιήσεις:

“Παρατηρούμε ότι οι αλλαγές είναι ακριβώς ίδιες και στα δύο συμβόλαια, οι οποίες θα είχαν συνταχθεί ξεχωριστά από τις δύο διαφορετικές μεσιτικές εταιρείες (σ.σ. Burgess και BenheMar), αν αυτά ήταν γνήσια. Αυτό είναι μια περίεργη σύμπτωση”.

Δήλωση εκπροσώπου της MYBA στο eSysman SuperYacht

Συνεπώς, αυτό που θα ανέμενε κανείς θα ήταν, αφενός, οι όποιες τυχόν αλλαγές στα συμβόλαια να αναγράφονται ξεχωριστά στο σχετικό έγγραφο (addendum) και όχι πάνω στα συμβόλαια και, αφετέρου, να μην είναι πανομοιότυπες, καθώς πρόκειται για δύο διαφορετικούς μεσιτικούς οίκους οι οποίοι δεν έχουν καμία σχέση μεταξύ τους. Κάτι τέτοιο, ωστόσο, δεν συνέβη, υποδεικνύοντας ότι τα δύο συμβόλαια έχουν κατασκευαστεί από το ίδιο άτομο.

Το δύο γιοτ είναι διαθέσιμα προς πώληση

Οι εταιρείες BehneMar και Burgess αποτελούν τους αποκλειστικούς μεσιτικούς οίκους αγοραπωλησίας των δύο υπερπολυτελών γιοτ “Lucky Me” και “My Legacy” αντίστοιχα. Και οι δύο μεσιτικοί οίκοι έχουν επιβεβαιώσει σε πληθώρα δημοσιογραφικών πηγών και ελεγκτών ειδήσεων ότι τα συγκεκριμένα σκάφη δεν έχουν αγοραστεί και παραμένουν διαθέσιμα προς πώληση. [πηγή 1] [πηγή 2] [πηγή 3] [πηγή 4]

Παραθέτουμε τις δηλώσεις των δύο εταιρειών στον βρετανικό οργανισμό ελέγχου ειδήσεων Logically Facts:

“Οι δηλώσεις ότι η BehneMar πούλησε το μηχανοκίνητο σκάφος “Lucky Me” είναι εντελώς λανθασμένες και ψευδείς. Μπορούμε να επιβεβαιώσουμε ότι το σκάφος δεν έχει πωληθεί και εξακολουθεί να πωλείται με την BehneMar ως την αποκλειστική εταιρεία καταχώρισης”. Logically Facts

“Η Burgess μπορεί να επιβεβαιώσει ότι το “My Legacy” είναι προς πώληση με την Burgess ως αποκλειστικό μεσιτικό γραφείο. Μπορούμε να επιβεβαιώσουμε ότι το σκάφος δεν έχει πωληθεί και, ως εκ τούτου, παραμένει προς πώληση”. Logically Facts

Μη αξιόπιστη πηγή του ισχυρισμού

Οι ισχυρισμοί ήρθαν στην επιφάνεια μέσα από ένα βίντεο που δημοσίευσε ο Shahzad Nasir στο κανάλι του στο YouTube στις 23 Νοεμβρίου 2023, στο οποίο, ωστόσο, διαθέτει έναν πολύ μικρό αριθμό ακολούθων στο YouTube, έχοντας αναρτήσει μονάχα το επίμαχο βίντεο.

Στο προφίλ του στο X, o Shahzad Nasir αυτοπροσδιορίζεται ως “δημοσιογράφος” που εργάζεται ως ρεπόρτερ στο ειδησεογραφικό μέσο Emirates24/7, στο οποίο όμως διαπιστώσαμε ότι δεν εμφανίζεται απολύτως καμία καταχώρηση για το όνομα Shahzad Nasir.

Τα Ellinika Hoaxes επικοινώνησαν με το Emirates24/7 ζητώντας διευκρινίσεις για την ταυτότητα του Shahzad Nasir, χωρίς, ωστόσο, να λάβουμε κάποια απάντηση, ενώ από την αναζήτηση του ονόματός του στο διαδίκτυο δεν βρέθηκε κανένα στοιχείο για την παρουσία και τη δράση του.

Συμπέρασμα

Ο ισχυρισμός ότι ο πρόεδρος της Ουκρανίας Ζελένσκι αγόρασε δύο υπερπολυτελή γιοτ αξίας 75 εκατομμυρίων δολαρίων, μέσω πληρεξούσιου, είναι ψευδής. Οι δύο εταιρείες καταχώρισης των σκαφών επιβεβαίωσαν ότι τα γιοτ δεν έχουν πωληθεί, ενώ δεν υπάρχουν αξιόπιστα στοιχεία που να υποστηρίζουν τον ισχυρισμό. Επιπλέον, μέσα από την εξέταση των συμβολαίων αγοραπωλησίας καθώς και τις δηλώσεις της εταιρείας παροχής των συγκεκριμένων νομικών κειμένων, τα συμβόλαια που παρουσιάζονται ως τεκμήρια του ισχυρισμού αποδεικνύεται πως δεν είναι αυθεντικά καθώς έχουν υποστεί μια σειρά εξαιρετικά ασυνήθιστων τροποποιήσεων.