Ο σεισμός στην Myanmar δεν προκλήθηκε από το HAARP

Υπάρχει μια διάχυτη φήμη στο διαδίκτυο που συνδέει την ερευνητική εγκατάσταση HAARP, στην Αλάσκα των ΗΠΑ, με την σεισμική δραστηριότητα που υπηρξε στη Μιανμάρ στις 28 Μαρτίου 2025, η οποία έχει προσελκύσει την προσοχή της κοινής γνώμης τις τελευταίες εβδομάδες. Ο εν λόγω ισχυρισμός έχει δημοσιευθεί σε μέσα κοινωνικής δικτύωσης μέσω αναρτήσεων σε ομάδες του Facebook ή απλών χρηστών αλλά και σε ιστοσελίδες, όπως το “makeleio.gr”.

Τι ισχύει

Ένας καταστροφικός σεισμός έπληξε τη Μιανμάρ στις 28 Μαρτίου του 2025 , με απολογισμό πάνω από 5,350 νεκρούς και χιλιάδες τραυματίες ή αγνοούμενους. Ο σεισμός, με μέγεθος 7,7 βαθμών της κλίμακας Ρίχτερ, έπληξε περιοχές κοντά στην πόλη Μανταλέι, τη δεύτερη μεγαλύτερη πόλη της χώρας. Προκάλεσε εκτεταμένες καταστροφές στις υποδομές, όπως καταρρεύσεις σε κτίρια, δρόμους και αεροδρόμια.

Τι ισχύει για το HAARP:

Το HAARP (High-frequency Active Auroral Research Program – Πρόγραμμα Ενεργούς Έρευνας Υψηλών συχνοτήτων Σέλαος) είναι ένας πομπός υψηλής συχνότητας ενός ερευνητικού προγράμματος που βρίσκεται στη Gakona της Αλάσκας και χρησιμοποιεί μία διάταξη κεραιών μεγάλης ισχύος για να εκπέμψει ραδιοκύματα προς την ιονόσφαιρα. Τα ραδιοκύματα αλληλεπιδρούν με τα φορτισμένα σωματίδια της ιονόσφαιρας, διεγείροντας παροδικά ένα περιορισμένο τμήμα της, κάτι που επιτρέπει στους επιστήμονες να μελετούν τις ιδιότητές της.

Το HAARP ξεκίνησε το 1993 ως ένα ερευνητικό πρόγραμμα του Γραφείου Ναυτικών Ερευνών του Υπουργείου Άμυνας των ΗΠΑ και της αμερικανικής Πολεμικής Αεροπορίας αλλά το 2015 παραδόθηκε εξολοκλήρου στο Πανεπιστήμιο “Alaska Fairbanks”, με σκοπό τη μελέτη των χαρακτηριστικών και της συμπεριφοράς της ιονόσφαιρας, της ανώτερης ιονισμένης ζώνης της ατμόσφαιρας της Γης. Το πρόγραμμα έχει σκοπό να απαντήσει σε διάφορα επιστημονικά ερωτήματα σχετικά με την ιονόσφαιρα, όπως τις επιπτώσεις της στις δορυφορικές επικοινωνίες, την ανταπόκρισή της στη ηλιακή δραστηριότητα και τις συνέπειές της στα καιρικά φαινόμενα της Γης. Πρόκειται για τον πιο ισχυρό πομπό που υπάρχει για τη διεξαγωγή ερευνών στην ιονόσφαιρα και αποτελεί μέρος μιας ευρύτερης ερευνητικής υποδομής που έχει αφιερωθεί σε αυτόν τον σκοπό.

Σημειώνεται πως η εγκατάσταση, αντίθετα με τους συνωμοσιολογικούς ισχυρισμούς που επί σειρά ετών διαδίδονται γι’ αυτήν, δεν είναι απόρρητη. Επιστήμονες, ακόμη και μη υπήκοοι των ΗΠΑ, χωρίς εξουσιοδοτήσεις ασφάλειας, επιτρέπονται τακτικά στο χώρο και πραγματοποιείται μια ανοικτή εκδήλωση ετησίως, κατά τη διάρκεια της οποίας οποιοσδήποτε πολίτης μπορεί να περιηγηθεί σε ολόκληρες τις εγκαταστάσεις. Επιπλέον, τα επιστημονικά αποτελέσματα που λαμβάνονται με τη χρήση του HAARP δημοσιεύονται τακτικά σε μεγάλα ερευνητικά περιοδικά (όπως Geophysical Research Letters και Journal of Geophysical Research).

Το συγκεκριμένο πρόγραμμα έχει υπάρξει για πολλά χρόνια στόχος θεωριών συνωμοσίας, με ψευδείς ισχυρισμούς ότι μπορεί να ελέγχει τον καιρό και το μυαλό των ανθρώπων ή να προκαλεί σεισμικές δονήσεις. Το HAARP, στην πραγματικότητα, παράγει μόνο μικρές θερμαντικές επιδράσεις στην ατμόσφαιρα και δεν μπορεί να επηρεάσει τον καιρό, τους σεισμούς ή τις νοητικές λειτουργίες. Στο παρελθόν έχουν καταρριφθεί πολλές φορές ισχυρισμοί για το HAARP από εμάς αλλά και από άλλους οργανισμούς διασταύρωσης γεγονότων και ειδήσεων στο εξωτερικό. Πρόσφατα εξετάσαμε παρόμοιο ψευδή ισχυρισμό που υποστήριζε πως το Haarp ευθύνεται για την σεισμική δραστηριότητα στη Σαντορίνη.

Όπως αναφέρεται στην ενότητα συχνών ερωτήσεων της ιστοσελίδας του προγράμματος:

«Τα ραδιοκύματα, στις συχνότητες που εκπέμπει ο πομπός του HAARP, δεν απορροφώνται στην τροπόσφαιρα ούτε στη στρατόσφαιρα της Γης. Στα δύο προαναφερθέντα επίπεδα της ατμόσφαιρας γίνεται η παραγωγή του καιρού της Γης. Αφού η αλληλεπίδραση των ραδιοκυμάτων στις συχνότητες που εκπέμπει ο πομπός του Haarp είναι μηδενική, επομένως δεν υπάρχει κανένας τρόπος να ελεγχθεί ο καιρός».

Ο Robert McCoy, διευθυντής του Γεωφυσικού Ινστιτούτου του Πανεπιστημίου της Αλάσκας Fairbanks, το 2022 δήλωσε στο Climate Feedback:

«Η εγκατάσταση λειτουργεί μόνο λίγες ώρες κάθε χρόνο. Η ποσότητα της υψηλής συχνότητας ενέργειας που προέρχεται από ερασιτέχνες ραδιοεπικοινωνίας σε όλο τον κόσμο σχεδόν σίγουρα υπερβαίνει τις μεταδόσεις του HAARP. Το HAARP είναι ένα υπαρκτό πρόγραμμα που χρησιμοποιεί ραδιοκύματα για να μελετήσει τα σωματίδια στην ιονόσφαιρα. Αλλά δεν είναι μια τεχνολογία μαζικής καταστροφής και δεν μπορεί να χρησιμοποιηθεί για να ελέγξει τον καιρό».

Το συγκεκριμένο πρόγραμμα δεν έχει τη δυνατότητα να προκαλέσει σεισμούς, καθώς, όπως αναφέρθηκε νωρίτερα, επικεντρώνεται στη μελέτη της Ιονόσφαιρας, η οποία βρίσκεται σε ύψος αρκετών χιλιόμετρων πάνω από την επιφάνεια της θάλασσας καθώς ξεκινά περίπου από τα 50 χιλιόμετρα και φτάνει σε απόσταση μεγαλύτερη από 1.000 χιλιόμετρα. Αντίθετα, οι σεισμοί είναι δονήσεις που λαμβάνουν χώρα είτε στην επιφάνεια είτε στο εσωτερικό της Γης, με συγκρούσεις των τεκτονικών πλακών. Πιο συγκεκριμμενα το ανώτερο στρώμα της Γης, το οποίο ονομάζεται φλοιός, είναι χωρισμένο σε διάφορες τεκτονικές πλάκες που κινούνται συνεχώς. Αυτές οι κινήσεις των τεκτονικών πλακών προκαλούν γεωλογικά φαινόμενα, όπως σεισμούς και ηφαίστεια. Οι τεκτονικές πλάκες κινούνται είτε οριζόντια, δηλαδή η μία κινείται δίπλα στην άλλη, είτε κάθετα, με την μία πλάκα να περνά κάτω από την άλλη. Όταν συμβαίνουν αυτές οι κινήσεις, μπορεί να δημιουργηθούν μεγάλες ρωγμές ή ρήγματα στο φλοιό της Γης, οι οποίες επιτρέπουν στις πλάκες να “γλιστρήσουν” και να προκαλέσουν σεισμική δραστηριότητα.

Σε δήλωση που δόθηκε στο Logically Facts απο το Εργαστήριο Σεισμολογίας του UC Berkley προς κατάρριψη του εξεταζόμενου ισχυρισμού αναφέρθηκε το εξής:

«Δεν γνωρίζουμε κανένα στοιχείο σεισμικών συσκευών χειρισμού που προκαλούν ή δημιουργούν σκόπιμα σεισμούς».

Τι ισχύει για τη Myanmar

Η Μιανμάρ (Βιρμανία) είναι μια από τις γεωλογικά πιο ενεργές περιοχές στον κόσμο, καθώς βρίσκεται στην κορυφή της σύγκλισης τεσσάρων μεγάλων τεκτονικών πλακών: της ευρασιατικής πλάκας, της ινδικής πλάκας, της πλάκας Σούντα και της μικροπλάκας της Βιρμανίας. Η σύγκρουση αυτών των πλακών προκαλεί έντονη σεισμική δραστηριότητα στην περιοχή. Ένα από τα πιο χαρακτηριστικά παραδείγματα αυτής της δραστηριότητας είναι η δημιουργία των Ιμαλαΐων, που σχηματίστηκαν από τη σύγκρουση της ινδικής πλάκας με την ευρασιατική πλάκα. Επίσης, το τσουνάμι του 2004 προκλήθηκε από την κίνηση της ινδικής πλάκας κάτω από τη μικροπλάκα της Βιρμανίας.

Η Δρ. Rebecca Bell, αναγνώστρια (reader= ακαδημαϊκός τίτλος, βαθμίδα) τεκτονικής στο Imperial College του Λονδίνου, εξηγεί ότι για να διευθετηθεί η συνεχής κίνηση των τεκτονικών πλακών σχηματίζονται ρήγματα, δηλαδή ρωγμές στο βράχο, οι οποίες επιτρέπουν στις πλάκες να “γλιστρήσουν” και να αυξηθεί ο κίνδυνος πρόκλησης σεισμού. Ένα από τα πιο σημαντικά ρήγματα στη Μιανμάρ είναι το ρήγμα Sagaing, το οποίο διασχίζει τη χώρα από βορρά προς νότο και έχει μήκος πάνω από 1.200 χιλιόμετρα. Αυτό το ρήγμα είναι υπεύθυνο για πολλές σεισμικές δραστηριότητες στην περιοχή, και η κίνηση που προκάλεσε τον σεισμό των 7,7 Ρίχτερ της Παρασκευής ήταν μια «οριζόντια-ολίσθηση», δηλαδή δύο τεκτονικές πλάκες κινούνται οριζόντια η μία κατά μήκος της άλλης, ευθυγραμμισμένες με την κίνηση του ρήγματος Sagaing.

Οι σεισμοί προκαλούνται όταν οι τεκτονικές πλάκες που κινούνται δίπλα η μία στην άλλη «κολλούν» λόγω της τριβής μεταξύ τους, συσσωρεύοντας ενέργεια μέχρι να απελευθερωθεί ξαφνικά, προκαλώντας τη μετατόπιση της Γης και εκδηλώνοντας τον σεισμό. Ο σεισμός της Παρασκευής 28 Μαρτίου 2025, με μέγεθος 7,7 Ρίχτερ, ήταν έντονος κυρίως λόγω του ότι έγινε σε σχετικά μικρό βάθος, μόλις 10 χιλιόμετρα από την επιφάνεια της Γης, πράγμα που τον καθιστά ρηχό και ενισχύει τη δύναμη των δονήσεων στην επιφάνεια. Επίσης, το μέγεθος του σεισμού ήταν τεράστιο, παράγοντας περισσότερη ενέργεια από την ατομική βόμβα που έπεσε στη Χιροσίμα, σύμφωνα με το Γεωλογικό Ινστιτούτο των ΗΠΑ.

Η Δρ. Bell εξήγησε μιλώντας στο BBC ότι η φύση του ρήγματος, δηλαδή το ότι είναι ευθύ, επιτρέπει στους σεισμούς να διαδίδονται σε μεγάλες περιοχές. Όσο μεγαλύτερη είναι η περιοχή του ρήγματος που «γλιστρά», τόσο μεγαλύτερος είναι ο σεισμός. Ειδικότερα, στην περιοχή αυτή σημειώθηκαν έξι σεισμοί με μέγεθος 7 Ρίχτερ ή μεγαλύτερο κατά τον περασμένο αιώνα. Η κίνηση κατά μήκος του ρήγματος Sagaing επηρεάζει περιοχές πολύ μακριά από το επίκεντρο του σεισμού, ακόμη και στην Ταϊλάνδη, με τη σεισμική ενέργεια να ταξιδεύει για πάνω από 1.200 χιλιόμετρα. Η ένταση του σεισμού εξηγείται επίσης από το γεγονός ότι ήταν μια σπάνια περίπτωση “σούπερ διάτμησης”, δηλαδή η ρήξη της Γης συνέβη με ταχύτητα περίπου 5 χλμ το δευτερόλεπτο, καθιστώντας τον σεισμό ισοδύναμο με έναν υπερηχητικό πίδακα. Αυτή η ταχύτητα προκάλεσε τη διάδοση της ενέργειας κατά μήκος του ρήγματος, μεταφέροντας την ενέργεια προς περιοχές όπως η Μπανγκόκ, η οποία επηρεάστηκε σε μεγάλο βαθμό από τον σεισμό. Το έδαφος επηρεάζει επίσης το πώς γίνονται αισθητοί οι σεισμοί στην επιφάνεια. Σε περιοχές με μαλακό έδαφος, όπως η Μπανγκόκ, τα σεισμικά κύματα επιβραδύνονται και συσσωρεύονται, με αποτέλεσμα οι δονήσεις να ενισχύονται και να γίνονται πιο έντονες. Επομένως, η γεωλογία της Μπανγκόκ έκανε τον σεισμό να είναι πιο αισθητός εκεί, καθώς το έδαφος “αναστέλλει” την ενέργεια και την ενισχύει.

Η Lucy Bloor, η Διευθύντρια Επικοινωνιών και Μέσων για το Βρετανικό Γεωλογικό Ινστιτούτο (BGS), είπε στο Logically Facts:

«Προς το παρόν, η BGS δεν έχει κανένα λόγο να πιστεύει ότι ο πρόσφατος σεισμός στη Μιανμάρ ήταν κάτι άλλο από ένα φυσικό γεγονός»

Συνοπτικά, ο σεισμός στη Μιανμάρ ήταν αποτέλεσμα της σύγκρουσης τεκτονικών πλακών στην περιοχή, με την ενέργεια να απελευθερώνεται ξαφνικά από το ρήγμα Sagaing και να διαδίδεται σε μεγάλες αποστάσεις, επηρεάζοντας ακόμη και περιοχές πολύ μακριά από το επίκεντρο, όπως η Μπανγκόκ.

Συμπέρασμα

Ο μεγάλος και φονικός σεισμός που υπέστη η Μιανμάρ στις 28 Μαρτίου 2025, με μέγεθος 7,7 Ρίχτερ, προκλήθηκε από τη γεωλογική δραστηριότητα στην περιοχή, συγκεκριμένα λόγω της κίνησης τεκτονικών πλακών κατά μήκος του ρήγματος Sagaing. Αν και υπάρχουν θεωρίες συνωμοσίας που συνδέουν το HAARP με φυσικές καταστροφές όπως σεισμούς, αυτές καταρρίπτονται διότι το HAARP χρησιμοποιεί ραδιοκύματα μόνο για επιστημονική έρευνα και δεν έχει καμία σχέση με την πρόκληση σεισμών ή την αλλαγή του καιρού οπως εξηγήσαμε και παραπάνω.

Πηγές που χρησιμοποιήθηκαν:

1.https://apnews.com/article/myanmar-thailand-earthquake-ee151c1f08d1dd36c3cc01c3c83fa870
2.https://en.wikipedia.org/wiki/High-frequency_Active_Auroral_Research_Program
3.https://moderndiplomacy.eu/2023/02/27/haarp-technology-debunking-conspiracy-theories-and-understanding-the-science/
4.https://en.wikipedia.org/wiki/Office_of_Naval_Research
5.https://en.wikipedia.org/wiki/University_of_Alaska_Fairbanks
6.https://africacheck.org/fact-checks/meta-programme-fact-checks/no-haarp-not-weapon-mass-destruction-can-control-weather
7.https://www.ellinikahoaxes.gr/tag/haarp/
8.https://eu.usatoday.com/story/news/factcheck/2023/02/15/fact-check-false-claim-haarp-responsible-turkey-earthquakes/11220907002/
9.https://haarp.gi.alaska.edu/faq
10.https://www.gi.alaska.edu/
11.https://climatefeedback.org/
12.https://alfeiospotamos.gr/2014/07/01/%CE%B1%CF%80%CE%B5%CE%B9%CF%81%CE%B7-%CE%B5%CE%BB%CE%B5%CF%85%CE%B8%CE%B5%CF%81%CE%B7-%CE%B5%CE%BD%CE%B5%CF%81%CE%B3%CE%B5%CE%B9%CE%B1-%CE%B1%CF%80%CE%BF-%CF%84%CE%B7%CE%BD-%CE%B9%CE%BF%CE%BD%CE%BF/
13.https://www.bbc.com/news/articles/c8d4dn18nzgo
14.https://en.wikipedia.org/wiki/Sagaing_Fault
15.https://earthquake.usgs.gov/earthquakes/eventpage/us7000pn9s/executive
16.https://www.ellinikahoaxes.gr/2025/03/06/synomosiologikos-ischyrismos-gia-proklisi-seismon-sti-santorini-meso-tou-haarp/
17.https://africacheck.org/fact-checks/meta-programme-fact-checks/no-haarp-not-weapon-mass-destruction-can-control-weather
18.https://www.logicallyfacts.com/en/fact-check/no-the-myanmar-earthquake-was-not-caused-by-haarp
19.https://en.wikipedia.org/wiki/2025_Myanmar_earthquake
20.https://en.wikipedia.org/wiki/Reader_(academic_rank)