Πόλη στη Σουηδία δεν χρησιμοποιεί κοράκια για να μαζεύουν σκουπίδια

Στα τέλη του 2025 ξεκίνησε να διακινείται στο διαδίκτυο ο ισχυρισμός πως η σουηδική πόλη Södertälje ξεκίνησε να χρησιμοποιεί εκπαιδευμένα κοράκια για τον καθαρισμό των εξωτερικών χώρων της, προσφέροντάς τους τροφή για κάθε απόρριμμα που μαζεύουν. Πρόκειται όμως για θεωρητικό πλάνο που, ενώ συζητήθηκε προ ετών, δεν προχώρησε και τώρα επανακυκλοφορεί δήθεν ως αληθινό συμβάν, συνοδεία μίας εικόνας τεχνητής νοημοσύνης.

Παράδειγμα από τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης:

Παραδείγματα από το διαδίκτυο: olympiobima.gr, lapetitefreres.com

Τι ισχύει

Αναζητώντας περισσότερες πληροφορίες για την ιστορία αυτή, ανακαλύπτουμε τόσο αγγλόφωνες εκδοχές του ίδιου ισχυρισμού που δημοσιεύτηκαν πρόσφατα, όσο και παρεμφερείς αναρτήσεις από παλαιότερα έτη. Το 2022, μεγάλα μέσα ενημέρωσης, όπως ο Guardian στο εξωτερικό και το in και η Lifo στην Ελλάδα, είχαν γράψει για τα ίδια πλάνα σε πιλοτικό στάδιο, χωρίς όμως επόμενη αναφορά για την εφαρμογή τους από την Corvid Cleaning, την εταιρεία που αναφέρεται και στον ισχυρισμό. Στην ιστοσελίδα του ερευνητικού της τμήματος, Corving Research, βλέπουμε πως είχε όντως ερευνήσει την δυνατότητα χρήσης των κορακιών για τον καθαρισμό των δρόμων, όμως η ιστοσελίδα Corvid Cleaning φαίνεται πως δεν υπάρχει πια. Άλλες αναφορές είναι παλαιότερες και δεν αφορούν την Σουηδία αλλά το σχέδιο της χρήσης των πτηνών γενικότερα, όπως στη Γαλλία και στην Ολλανδία, που όμως δεν προχώρησε. 

Ωστόσο, τρία χρόνια μετά την τελευταία αναφορά, η είδηση παρουσιάζεται τώρα δήθεν ως νέα, χωρίς όμως να συνοδεύεται από κάποια άλλη αναφορά για το αποτέλεσμα τυχόν εφαρμογής του μέτρου στη Σουηδία ή κάποια εξήγηση για την κατάσταση της ιστοσελίδας της εταιρείας. Σημειώνεται, μάλιστα, πως η εικόνα που συνοδεύει τη διαδιδόμενη ιστορία παρουσιάζει χαρακτηριστικές ενδείξεις πως πρόκειται για προϊόν τεχνητής νοημοσύνης:

Η λέξη imatning δεν φαίνεται πως σημαίνει κάτι στα σουηδικά, βρίσκεται όμως πολύ κοντά στη λέξη inmatning, που μεταφράζεται ως εισαγωγή, προσθήκη, input. Ταυτόχρονα, η επιγραφή στην κάτω σχισμή, από όπου βγαίνει η τροφή, είναι στα αγγλικά (“food”: τροφή, αντί του σουηδικού “mat”), υπάρχει δηλαδή γλωσσική ασυνέπεια στη συσκευή. Επίσης, η γραφή στα αριστερά της συσκευής είναι εξαιρετικά θολή, με τα γράμματα να φαίνεται πως υπάρχουν συγκεχυμένα το ένα πάνω στο άλλο, όπως σε τόσες εικόνες τεχνητής νοημοσύνης. Ένα ακόμη στοιχείο ασυνέπειας είναι η ύπαρξη δεύτερης τρύπας μπροστά από την εσοχή για τα σκουπίδια, της οποίας η χρήση δεν διευκρινίζεται. Η εικόνα γενικά παρουσιάζει στοιχεία που παραπέμπουν σε τεχνητή νοημοσύνη, όπως το τετράγωνο σχήμα, ή αυτή η γυαλιστερή, λαμπερή υφή.

Αρκετά εργαλεία εντοπισμού εικόνων AI συνηγορούν για τη φύση της:

Με το θέμα επίσης ασχολήθηκε ο οργανισμός Snopes, που επικοινώνησε με την πόλη Södertälje, της οποίας εκπρόσωπος διαλεύκανε την υπόθεση:

Σε ένα email, εκπρόσωπος της πόλης ανέφερε ότι, ενώ ο επικεφαλής μιας startup εταιρείας γνωστής ως Corvid Cleaning είχε “παρουσιάσει το πιλοτικό του πρόγραμμα κατά τη διάρκεια της Εβδομάδας Επιστήμης στο Södertälje το 2022”, ο δήμος δεν είχε προχωρήσει “σε καμία συνεργασία ή πρόγραμμα πέραν αυτού”.

Παρόμοιες ιστορίες με κάποια πρωτοποριακή δήθεν πρωτοβουλία ή εφεύρεση εμφανίζονται σποραδικά στο διαδίκτυο. Εδώ και εδώ δύο πρόσφατα παραδείγματα.

Συμπέρασμα

Παρότι υπήρξε όντως η πρόταση αυτή το 2022, η πόλη δεν προχώρησε ποτέ με τα σχέδια έκτοτε. Η εκδοχή που κυκλοφορεί στα τέλη του 2025 στο διαδίκτυο είναι ψευδής κι η εικόνα που τη συνοδεύει είναι δημιουργημένη με τεχνητή νοημοσύνη.