Αυτό το βίντεο δεν προέρχεται από τις πρόσφατες διαμαρτυρίες για την ενεργειακή κρίση στην Κούβα

Ένα βίντεο εμφανίστηκε σε μέσα κοινωνικής δικτύωσης τον Μάρτιο του 2026, με τον ισχυρισμό ότι προέρχεται από τις πρόσφατες διαδηλώσεις που πραγματοποιούνται στην Κούβα κατά της κυβέρνησης, λόγω των συνεχιζόμενων διακοπών ρεύματος και της ευρύτερης ενεργειακής και οικονομικής κρίσης που αντιμετωπίζει η χώρα.

Όπως θα διαπιστώσουμε παρακάτω, ωστόσο, το υλικό αυτό έχει ληφθεί περίπου 5 χρόνια πριν, στις μεγάλες διαδηλώσεις που έγιναν στην Κούβα στις 11 Ιουλίου 2021, εν καιρώ πανδημίας της COVID-19.

Το βίντεο: 

Παραδείγματα αναπαραγωγών στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης: 

Πλαίσιο

Τον Μάρτιο του 2026, πολίτες της Κούβας βγήκαν σε δρόμους της πρωτεύουσας Αβάνας, αλλά και άλλων πόλεων της χώρας, για να διαμαρτυρηθούν για τις συνεχείς διακοπές ρεύματος και τις δύσκολες οικονομικές συνθήκες (εδώ κι εδώ). 

Η Κούβα αντιμετωπίζει τα τελευταία χρόνια σοβαρή ενεργειακή κρίση, με επαναλαμβανόμενες διακοπές ρεύματος που σχετίζονται με ελλείψεις καυσίμων, προβλήματα στο ηλεκτρικό σύστημα και περιορισμένες δυνατότητες συντήρησης των υποδομών. Η κατάσταση αυτή επιδεινώθηκε ραγδαία μετά την στρατιωτική επιχείρηση των ΗΠΑ στη Βενεζουέλα και τη σύλληψη του Προέδρου της χώρας, Νικολάς Μαδούρο, στις αρχές του 2026, καθώς οι αποστολές βενεζουελάνικου πετρελαίου προς την Κούβα σταμάτησαν εντελώς. Παράλληλα οι ΗΠΑ εφάρμοσαν έναν νέο, εξαιρετικά αυστηρό αποκλεισμό (blockade), επιβάλλοντας κυρώσεις και δασμούς σε οποιαδήποτε χώρα ή πλοίο επιχειρεί να μεταφέρει πετρέλαιο στην Κούβα. Ο Κουβανός Πρόεδρος, Miguel Díaz-Canel, σε δηλώσεις του ανέφερε πως δεν έχει εισέλθει καθόλου πετρέλαιο στη χώρα τους τελευταίους τρεις μήνες και πως βρίσκεται σε διαπραγματεύσεις με την κυβέρνηση Τραμπ των ΗΠΑ, προσδοκώντας να βρεθούν λύσεις στις διαφορές των δύο χωρών.

Τι ισχύει 

Εξετάζοντας το διαμοιραζόμενο βίντεο για να εντοπίσουμε την προέλευσή του, προχωρήσαμε σε αντίστροφη αναζήτηση εικόνας χρησιμοποιώντας καρέ αυτού. Παράλληλα, παρατηρώντας το βίντεο είδαμε πως έχει ληφθεί από άλλον λογαριασμό στο Instagram, με υδατογράφημα που γράφει cuba rea(…). Με τον τρόπο αυτόν, διαπιστώσαμε ότι ο λογαριασμός ήταν ο “cubareall” στο Instagram και είχε δημοσιεύσει το βίντεο στις 5 Μαρτίου 2026, συγκεντρώνοντας πάνω από 60 χιλιάδες likes. Πρόκειται για σελίδα που δημοσιεύει βίντεο και ειδήσεις για την Κούβα μέσω των social media.

Η λεζάντα έγραφε μεταξύ άλλων:

ΟΙ ΔΙΑΜΑΡΤΥΡΙΕΣ ΜΕΓΑΛΩΝΟΥΝ ΣΤΗΝ ΚΟΥΒΑ ΜΕΣΑ ΣΤΗΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΡΙΣΗ ΚΑΙ ΤΟ BLACKOUT

Το βίντεο με τον ισχυρισμό κυκλοφόρησε και στο εξωτερικό με εκατοντάδες χιλιάδες προβολές (εδώ) καθώς και από τον συντηρητικό Βρετανό πολιτικό, Jim Ferguson, που συχνά διαδίδει ψευδές περιεχόμενο (εδώ, εδώ, εδώ, εδώ κι εδώ).

Σε αναρτήσεις του ισχυρισμού, ωστόσο, εντοπίσαμε σχόλια που αναφέρουν πως πρόκειται για παλαιότερο βίντεο.

«Είμαι Κουβανός και θέλω ελευθερία για την Κούβα, αλλά αυτό το βίντεο είναι από το 2021».

Στη συνέχεια της έρευνας, οδηγηθήκαμε στο ίδιο βίντεο από χρήστη του Facebook με το όνομα Eduardo Pacheco. Η ανάρτησή του έχει ημερομηνία την 23η Δεκεμβρίου 2025, δηλαδή μήνες πριν τις πρόσφατες διαδηλώσεις του Μαρτίου. Το βίντεο έχει τεράστια απήχηση, με 145 χιλιάδες αντιδράσεις και 10 χιλιάδες κοινοποιήσεις. 

Στα σχόλια, αρκετοί χρήστες ρωτούν από πότε είναι το βίντεο, με τον ίδιο να αποκρίνεται στα ισπανικά:

–Donde es????

–En Cárdenas, el 11

Μτφ από DeepL:

–Που είναι αυτό;

–Στο Cárdenas, στις 11 του μήνα

Άλλοι σχολιαστές αναφέρουν πως το βίντεο είναι από τον Ιούλιο του 2021 και από διαδηλώσεις την περίοδο της πανδημίας της COVID-19.

Αναζητώντας με λέξεις κλειδιά στα ισπανικά διαπιστώνεται πως, πράγματι, οι Κουβανοί όταν αναφέρονται στις “11 του μηνός”, συνήθως εννοούν τις διαδηλώσεις της 11ης Ιουλίου 2021 ή “το κίνημα της 11ης”. Στις 11 Ιουλίου 2021 ξεκίνησε μία σειρά διαδηλώσεων στην Κούβα εν μέσω της πανδημίας, που προκλήθηκε από την έλλειψη τροφίμων και φαρμάκων και την αντίδραση της κυβέρνησης στην αναζωπύρωση της COVID-19 στην χώρα (εδώ κι εδώ). Πολύ πρόσφατο βίντεο του πρακτορείου Reuters μάλιστα, έκανε ειδική μνεία σε εκείνη την ημέρα.

Δεν μπορέσαμε να εντοπίσουμε την αρχική πηγή του βίντεο από το 2021. Ωστόσο, επικοινωνήσαμε με τον Eduardo Pacheco, που δημοσίευσε το οπτικοακουστικό υλικό τον Δεκέμβριο του 2025, με τον ίδιο να επιβεβαιώνει πως το βίντεο δεν δείχνει πλάνα από τις πρόσφατες διαμαρτυρίες αλλά ελήφθη στις 11 Ιουλίου 2021 στην πόλη Cárdenas της Κούβας όπου ο ίδιος ζει, όπως δηλώνει στο προφίλ του στο Facebook. Τέλος, πρόσθεσε ότι δεν γνωρίζει την ακριβή αρχική πηγή του. 

Το γεγονός ότι οι περισσότεροι διαδηλωτές εμφανίζονται με μάσκες στο εξεταζόμενο βίντεο, φανερώνει, επίσης, πως πρόκειται για παλαιότερο βίντεο, από την εποχή της πανδημίας. Εκείνη την περίοδο η χρήση μάσκας ήταν υποχρεωτική και χρησιμοποιούνταν ευρέως για λόγους περιορισμού της διασποράς του ιού σε δημόσιες συγκεντρώσεις.

Συγκρίνοντας το βίντεο του ισχυρισμού με υλικό δημοσιευμένο στο YouTube από τον Μάιο του 2023, που δείχνει διαδηλώσεις από την 11η Ιουλίου 2021 στην πόλη Cárdenas, διακρίνουμε την ίδια ξανθιά γυναίκα με την κόκκινη μπλούζα και χιαστί τσάντα στον δεξί ώμο, παρακάτω:

Η ίδια κυρία με τον ίδιο ρουχισμό και το ποδήλατο εμφανίζεται και σε βίντεο των διαδηλώσεων αναρτημένο στο YouTube από τις 14 Ιουλίου 2021, με τίτλο: “Cárdenas6”.

Σε αυτό το βίντεο παρατηρείται μία άλλη οπτική γωνία της τοποθεσίας του εξεταζόμενου υλικού στο Cárdenas και, με τη χρήση των χαρτών της Google και σύγκριση δορυφορικών εικόνων με καρέ του βίντεο, διαπιστώσαμε ότι η τοποθεσία από την οποία ελήφθη το βίντεο κατά προσέγγιση είναι η ακόλουθη, στις συντεταγμένες 23.03621533109732, -81.2058999812064.

Ακολούθως, μία ακόμη ομοιότητα παρατηρείται σε έτερο βίντεο με πλάνα από τις διαμαρτυρίες του 2021. Το βίντεο είναι αναρτημένο από τις 18 Μαρτίου 2022 στο YouTube και δείχνει εμφανέστατα έναν κύριο με γκρι μπλούζα καπέλο, μάσκα και μπλε μηχανάκι, τον οποίο βλέπουμε και στο βίντεο του ισχυρισμού.

Επιπλέον, πάντα σύμφωνα με τις αναφορές σε έγκυρα διεθνή μέσα, οι πρόσφατες διαμαρτυρίες που αναφέρθηκαν στην Κούβα δεν είχαν την έκταση που φαίνεται στο εξεταζόμενο βίντεο. Στο διαθέσιμο υλικό που έχουμε από τις τρέχουσες διαμαρτυρίες, βλέπουμε κυρίως βραδινές διαμαρτυρίες, που σε ορισμένες περιπτώσεις συνοδεύονται από το γνωστό “χτύπημα κατσαρόλας” (εδώ).

Σημειώνεται πως η σελίδα cubareall, που δημοσίευσε το βίντεο στις 5 Μαρτίου 2026, ανάρτησε έτερο άσχετο βίντεο στις 8 Μαρτίου 2026, το οποίο επίσης προέρχεται από τις διαδηλώσεις του Ιουλίου του 2021, παρουσιάζοντάς το ως τωρινό. Μάλιστα, το βίντεο κατέρριψε και η κουβανέζικη ιστοσελίδα ελέγχου γεγονότων El Toque.

Συμπέρασμα 

Το διαμοιραζόμενο βίντεο, αν και πραγματικό, παρουσιάζεται εκτός του πραγματικού χρονικού και θεματικού του πλαισίου. Στην πραγματικότητα, το βίντεο απεικονίζει πλάνα από διαμαρτυρίες τον Ιούλιο του 2021 εν καιρώ πανδημίας, για την διαχείριση αυτής από την κουβανική κυβέρνηση και για ελλείψεις σε τρόφιμα και φάρμακα στην πόλη Cárdenas της Κούβας. Το οπτικοακουστικό υλικό δεν προέρχεται από τις πρόσφατες διαμαρτυρίες του Μαρτίου του 2026 σχετικά με την ενεργειακή κρίση που πλήττει την χώρα.

Κουβανός χρήστης του Facebook, που είχε δημοσιεύσει το υλικό από τον Δεκέμβριο του 2025, επιβεβαιώνει πως αυτό έχει ληφθεί από το καλοκαίρι του 2021 και δείχνει διαμαρτυρίες εν καιρώ πανδημίας, όπως διαπιστώνεται και από τη χρήση μάσκας των διαδηλωτών. Σύγκριση παλαιότερων βίντεο από τις μεγάλες διαδηλώσεις του 2021 που έχουν δημοσιευθεί προ ετών (2021-2023), παρουσιάζει χαρακτηριστικές ομοιότητες, με διαδηλωτές με ίδιο ρουχισμό και εμφάνιση.

Πηγές που χρησιμοποιήθηκαν:

1.https://www.facebook.com/story.php?story_fbid=1567092421281774&id=100039430930213&rdid=aX9Obw24JWYKmI28#
2.https://www.google.com/maps/place/23%C2%B002’10.4%22N+81%C2%B012’21.2%22W/@23.036103,-81.2058477,125m/data=!3m1!1e3!4m4!3m3!8m2!3d23.0362222!4d-81.2058889!5m1!1e2?entry=ttu&g_ep=EgoyMDI2MDMwOC4wIKXMDSoASAFQAw%3D%3D
3.https://www.aljazeera.com/video/newsfeed/2026/3/7/protests-in-cuba-after-thousands-without-power-following-blackout
4.https://www.youtube.com/watch?v=uCGgfPICL8U
5.https://www.youtube.com/watch?v=b91zgnbovtM
6.https://www.youtube.com/shorts/zRHzpplDAV4
7.https://eltoque.com/video-viral-es-del-11j-no-de-ahora-cuba
8.https://maduradas.com/vea-la-dictadura-cientos-cubanos-salieron-las-calles-este-11jul-protestar-regimen-videos/